{"id":13910,"date":"2021-04-18T06:17:12","date_gmt":"2021-04-18T00:17:12","guid":{"rendered":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/?p=13910"},"modified":"2021-04-18T06:17:12","modified_gmt":"2021-04-18T00:17:12","slug":"chuong-6-sach-giao-ly-cua-hoi-thanh-cong-giao","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/chuong-6-sach-giao-ly-cua-hoi-thanh-cong-giao\/","title":{"rendered":"Ch\u01b0\u01a1ng 6 &#8211; S\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh C\u00f4ng Gi\u00e1o"},"content":{"rendered":"<h2>1.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <em><strong>S\u00c1CH<\/strong><\/em> GI\u00c1O L\u00dd C\u1ee6A H\u1ed8I TH\u00c1NH C\u00d4NG GI\u00c1O<\/h2>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Ghi ch\u00fa v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"182\">\n<li>K\u1ec3 t\u1eeb khi c\u00e1c S\u00e1ch Tin M\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft, H\u1ed9i Th\u00e1nh \u0111\u00e3 t\u00f3m l\u01b0\u1ee3c ng\u1eafn g\u1ecdn nh\u1eefng c\u00f4ng th\u1ee9c \u0111\u1ec3 tuy\u00ean x\u01b0ng, c\u1eed h\u00e0nh v\u00e0 l\u00e0m ch\u1ee9ng cho \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a m\u00ecnh. Ngay trong th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 IV, c\u00e1c gi\u00e1m m\u1ee5c \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c cung c\u1ea5p c\u00e1c tr\u00ecnh b\u00e0y r\u1ed9ng r\u00e3i h\u01a1n v\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin d\u01b0\u1edbi h\u00ecnh th\u1ee9c c\u00e1c t\u00f3m l\u01b0\u1ee3c v\u00e0 to\u00e1t y\u1ebfu. Trong hai giai \u0111o\u1ea1n l\u1ecbch s\u1eed, sau C\u00f4ng \u0110\u1ed3ng Trent\u00f4 v\u00e0 trong nh\u1eefng n\u0103m ngay sau C\u00f4ng \u0110\u1ed1ng Vatican\u00f4 II, H\u1ed9i Th\u00e1nh \u0111\u00e3 th\u1ea5y th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 cung c\u1ea5p m\u1ed9t tr\u00ecnh b\u00e0y c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng v\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin qua m\u1ed9t s\u00e1ch gi\u00e1o l\u00fd c\u00f3 \u0111\u1eb7c t\u00ednh ho\u00e0n v\u0169, v\u1ed1n l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5 c\u1ee7a s\u1ef1 hi\u1ec7p th\u00f4ng H\u1ed9i Th\u00e1nh v\u00e0 c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t \u0111i\u1ec3m \u0111\u1ec3 tham chi\u1ebfu cho vi\u1ec7c d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd.<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a><\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"183\">\n<li>V\u00e0o n\u0103m 1985, Trong Th\u01b0\u1ee3ng H\u1ed9i \u0110\u1ed3ng Gi\u00e1m M\u1ee5c Ngo\u1ea1i Th\u01b0\u1eddng m\u1eebng k\u1ef7 ni\u1ec7m 20 n\u0103m k\u1ebft th\u00fac C\u00f4ng \u0110\u1ed3ng Vatican\u00f4 II, nhi\u1ec1u ngh\u1ecb ph\u1ee5 c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng H\u1ed9i \u0110\u1ed3ng \u0111\u00e3 b\u00e0y t\u1ecf \u01b0\u1edbc ao c\u00f3 m\u1ed9t s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd hay hay m\u1ed9t s\u00e1ch to\u00e1t y\u1ebfu c\u1ee7a c\u00e1c gi\u00e1o thuy\u1ebft C\u00f4ng gi\u00e1o li\u00ean quan \u0111\u1ebfn c\u1ea3 \u0111\u1ee9c tin l\u1eabn lu\u00e2n l\u00fd. <em>S\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh C\u00f4ng Gi\u00e1o<\/em> \u0111\u01b0\u1ee3c ban h\u00e0nh ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 10 n\u0103m 1992, b\u1edfi \u0110\u1ee9c Th\u00e1nh Cha Gioan Phaol\u00f4 II, \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp n\u1ed1i b\u1edfi \u1ea5n b\u1ea3n ti\u00eau chu\u1ea9n b\u1eb1ng ti\u1ebfng La Tinh v\u00e0o ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 8 n\u0103m 1997. N\u00f3 l\u00e0 th\u00e0nh qu\u1ea3 c\u1ee7a s\u1ef1 h\u1ee3p t\u00e1c v\u00e0 tham kh\u1ea3o \u00fd ki\u1ebfn c\u1ee7a to\u00e0n th\u1ec3 h\u00e0ng gi\u00e1m m\u1ee5c c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh, nhi\u1ec1u th\u1ea7n h\u1ecdc gia v\u00e0 c\u00e1c h\u1ecdc vi\u1ec7n v\u1ec1 gi\u00e1o l\u00fd, c\u0169ng nh\u01b0 nhi\u1ec1u chuy\u00ean vi\u00ean v\u00e0 chuy\u00ean gia c\u1ee7a nhi\u1ec1u ngh\u00e0nh kh\u00e1c nhau. Cho n\u00ean, s\u00e1ch gi\u00e1o l\u00fd l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1eadp th\u1ec3 v\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a C\u00f4ng \u0110\u1ed3ng Vatican\u00f4 II.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>C\u0103n t\u00ednh, m\u1ee5c ti\u00eau v\u00e0 \u0111\u1ed9c gi\u1ea3 c\u1ee7a s\u00e1ch gi\u00e1o l\u00fd <\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"184\">\n<li><em>S\u00e1ch Gi\u00e1o l\u00fd<\/em> l\u00e0 \u201cm\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n ch\u00ednh th\u1ee9c c\u1ee7a Hu\u1ea5n Quy\u1ec1n H\u1ed9i Th\u00e1nh; v\u0103n b\u1ea3n \u1ea5y, \u0111\u00e3 thu th\u1eadp m\u1ed9t c\u00e1ch c\u00f3 th\u1ea9m quy\u1ec1n th\u00e0nh m\u1ed9t t\u1ed5ng h\u1ee3p ch\u00ednh x\u00e1c v\u00e0 c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng, nh\u1eefng bi\u1ebfn c\u1ed1 v\u00e0 nh\u1eefng ch\u00e2n l\u00fd c\u01a1 b\u1ea3n c\u1ee7a \u01a1n c\u1ee9u \u0111\u1ed9, di\u1ec5n t\u1ea3 \u0111\u1ee9c tin chung c\u1ee7a D\u00e2n Ch\u00faa v\u00e0 t\u1ea1o th\u00e0nh \u0111i\u1ec3m quy chi\u1ebfu n\u1ec1n t\u1ea3ng c\u1ea7n thi\u1ebft cho vi\u1ec7c d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd\u201d<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a>. N\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t di\u1ec5n t\u1ea3 gi\u00e1o l\u00fd c\u1ed1 h\u1eefu c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh, nh\u01b0ng n\u00f3 kh\u00e1c c\u00e1c t\u00e0i li\u1ec7u kh\u00e1c c\u1ee7a Hu\u1ea5n Quy\u1ec1n b\u1edfi v\u00ec n\u00f3 nh\u1eb1m m\u1ee5c \u0111\u00edch cung c\u1ea5p m\u1ed9t t\u00f3m l\u01b0\u1ee3c c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng di s\u1ea3n \u0111\u1ee9c tin, linh \u0111\u1ea1o, v\u00e0 th\u1ea7n h\u1ecdc c\u1ee7a l\u1ecbch s\u1eed H\u1ed9i Th\u00e1nh. M\u1eb7c d\u00f9 n\u00f3 kh\u00e1c v\u1edbi c\u00e1c s\u00e1ch gi\u00e1o l\u00fd \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, v\u1ed1n nh\u1eb1m ph\u1ee5c v\u1ee5 m\u1ed9t ph\u1ea7n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ee7a D\u00e2n Thi\u00ean Ch\u00faa, nh\u01b0ng n\u00f3 l\u00e0 v\u0103n b\u1ea3n tham kh\u1ea3o ch\u1eafc ch\u1eafn v\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c cho vi\u1ec7c so\u1ea1n th\u1ea3o ch\u00fang, trong \u0111\u00f3 n\u00f3 l\u00e0 \u201cm\u1ed9t s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap c\u01a1 b\u1ea3n cho h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng h\u1ee3p nh\u1ea5t \u1ea5y m\u00e0 v\u1edbi n\u00f3 H\u1ed9i Th\u00e1nh truy\u1ec1n th\u00f4ng to\u00e0n th\u1ec3 n\u1ed9i dung \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a m\u00ecnh\u201d <a href=\"#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a>.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"185\">\n<li>Tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft, <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> \u0111\u01b0\u1ee3c xu\u1ea5t b\u1ea3n cho c\u00e1c m\u1ee5c t\u1eed v\u00e0 c\u00e1c t\u00edn h\u1eefu, v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m trong t\u00e1c v\u1ee5 d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd trong H\u1ed9i Th\u00e1nh. M\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee7a s\u00e1ch l\u00e0 h\u1ee3p th\u00e0nh m\u1ed9t \u201cquy lu\u1eadt v\u1eefng ch\u1eafc \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n d\u1ea1y \u0111\u1ee9c tin\u201d<a href=\"#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a>. V\u00ec l\u00fd do \u1ea5y m\u00e0 n\u00f3 cung c\u1ea5p m\u1ed9t \u0111\u00e1p tr\u1ea3 r\u00f5 r\u00e0ng v\u00e0 \u0111\u00e1ng tin c\u1eady cho quy\u1ec1n l\u1ee3i ch\u00ednh \u0111\u00e1ng c\u1ee7a t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eeda t\u1ed9i c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t tr\u00ecnh b\u00e0y \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh trong s\u1ef1 to\u00e0n th\u1ec3 c\u1ee7a n\u00f3 v\u00e0 b\u1eb1ng m\u1ed9t c\u00e1ch c\u00f3 h\u1ec7 th\u1ed1ng v\u00e0 d\u1ec5 hi\u1ec3u. Ch\u00ednh v\u00ec n\u00f3 \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 truy\u1ec1n th\u1ed1ng C\u00f4ng Gi\u00e1o m\u00e0 s\u00e1ch <em>Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> c\u00f3 th\u1ec3 th\u00fac \u0111\u1ea9y cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i \u0111\u1ea1i k\u1ebft v\u00e0 h\u1eefu \u00edch cho t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ai, k\u1ec3 c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngo\u00e0i Kit\u00f4 gi\u00e1o, mu\u1ed1n bi\u1ebft \u0111\u1ee9c tin C\u00f4ng Gi\u00e1o.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"186\">\n<li><em>S\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> kh\u00f4ng th\u1ec3 k\u1ec3 \u0111\u1ebfn nh\u1eefng b\u1ed1i c\u1ea3nh v\u0103n h\u00f3a ri\u00eang bi\u1ec7t v\u00ec quan t\u00e2m tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft \u0111\u1ebfn s\u1ef1 h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh trong m\u1ed9t \u0111\u1ee9c tin duy nh\u1ea5t. Trong b\u1ea5t c\u1ee9 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p n\u00e0o, \u201cb\u1ea3n v\u0103n n\u00e0y s\u1ebd cung c\u1ea5p cho m\u1ecdi gi\u00e1o l\u00fd vi\u00ean s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n th\u00f4ng m\u1ed9t kho t\u00e0ng \u0111\u1ee9c tin duy nh\u1ea5t v\u00e0 v\u0129nh c\u1eedu trong H\u1ed9i Th\u00e1nh \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng, trong khi v\u1edbi s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap c\u1ee7a Ch\u00faa Th\u00e1nh Th\u1ea7n, t\u00ecm c\u00e1ch n\u1ed1i k\u1ebft s\u1ef1 h\u1ee3p nh\u1ea5t k\u1ef3 di\u1ec7u c\u1ee7a m\u1ea7u nhi\u1ec7m Kit\u00f4 gi\u00e1o v\u1edbi nh\u1eefng nhu c\u1ea7u v\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n kh\u00e1c nhau c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p n\u00f3i v\u1edbi\u201d <a href=\"#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a>. Vi\u1ec7c h\u1ed9i nh\u1eadp v\u0103n h\u00f3a c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t m\u1ed1i quan t\u00e2m quan tr\u1ecdng c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd trong nh\u1eefng b\u1ed1i c\u1ea3nh kh\u00e1c nhau.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>C\u00e1c ngu\u1ed3n v\u00e0 c\u1ea5u tr\u00fac c\u1ee7a <\/em><em>s\u00e1ch Gi\u00e1o l\u00fd<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"187\">\n<li><em>S\u00e1ch<\/em> <em>Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ed1ng hi\u1ebfn cho to\u00e0n th\u1ec3 H\u1ed9i Th\u00e1nh \u201c\u0111\u1ec3 canh t\u00e2n hu\u1ea5n gi\u00e1o nh\u1edd c\u00e1c ngu\u1ed3n m\u1ea1ch s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin\u201d<a href=\"#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a>. Ngu\u1ed3n m\u1ea1ch \u0111\u1ea7u ti\u00ean trong c\u00e1c ngu\u1ed3n m\u1ea1ch \u1ea5y l\u00e0 Th\u00e1nh Kinh, \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u nh\u01b0 m\u1ed9t cu\u1ed1n s\u00e1ch trong \u0111\u00f3 Thi\u00ean Ch\u00faa \u201cch\u1ec9 n\u00f3i m\u1ed9t L\u1eddi duy nh\u1ea5t, (Ng\u00f4i) L\u1eddi c\u1ee7a Ng\u00e0i trong L\u1eddi \u1ea5y Ng\u00e0i t\u1ef1 b\u00e0y t\u1ecf t\u1ea5t c\u1ea3 v\u1ec1 ch\u00ednh m\u00ecnh\u201d<a href=\"#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a>, d\u00f5i theo c\u00e1i nh\u00ecn c\u1ee7a c\u00e1c Gi\u00e1o Ph\u1ee5 m\u00e0 theo \u0111\u00f3 \u201cM\u1ed9t L\u1eddi v\u00e0 c\u00f9ng m\u1ed9t L\u1eddi \u0111\u00e3 vang v\u1ecdng l\u1ea1i trong mi\u1ec7ng c\u1ee7a t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c Th\u00e1nh K\u00fd\u201d<a href=\"#_ftn8\" name=\"_ftnref8\">[8]<\/a>.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"188\">\n<li>H\u01a1n n\u1eefa, <em>s\u00e1ch<\/em> <em>Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> r\u00fat ra t\u1eeb ngu\u1ed3n Th\u00e1nh Truy\u1ec1n l\u00e0 ngu\u1ed3n bao g\u1ed3m, trong th\u1ec3 v\u0103n vi\u1ebft, m\u1ed9t lo\u1ea1t phong ph\u00fa nh\u1eefng c\u00f4ng th\u1ee9c c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin, \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ea5y t\u1eeb c\u00e1c t\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a c\u00e1c Gi\u00e1o Ph\u1ee5, t\u1eeb nh\u1eefng b\u1ea3n tuy\u00ean x\u01b0ng \u0111\u1ee9c tin kh\u00e1c nhau, t\u1eeb c\u00e1c c\u00f4ng \u0111\u1ed3ng, t\u1eeb Hu\u1ea5n Quy\u1ec1n c\u1ee7a Gi\u00e1o Ho\u00e0ng, t\u1eeb c\u00e1c c\u1eed h\u00e0nh ph\u1ee5ng v\u1ee5 \u0110\u00f4ng v\u00e0 T\u00e2y ph\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 c\u0169ng t\u1eeb gi\u00e1o lu\u1eadt. C\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng tr\u00edch d\u1eabn phong ph\u00fa l\u1eafy ra t\u1eeb h\u00e0ng lo\u1ea1t nh\u1eefng t\u00e1c gi\u1ea3 c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh, c\u00e1c Th\u00e1nh v\u00e0 c\u00e1c Ti\u00ean s\u0129 H\u1ed9i Th\u00e1nh. H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1c ghi ch\u00fa v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 trong h\u1ea1nh c\u00e1c Th\u00e1nh phong ph\u00fa h\u00f3a s\u1ef1 tr\u00ecnh b\u00e0y gi\u00e1o l\u00fd, l\u00e0 \u0111i\u1ec1u c\u0169ng r\u00fat ra t\u1eeb nh\u1eefng m\u00f4 t\u1ea3 b\u1eb1ng h\u00ecnh t\u01b0\u1ee3ng.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"189\">\n<li><em>S\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> \u0111\u01b0\u1ee3c chia l\u00e0m b\u1ed1n ph\u1ea7n d\u1ef1a tr\u00ean nh\u1eefng chi\u1ec1u k\u00edch c\u01a1 b\u1ea3n c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng Kit\u00f4 h\u1eefu, v\u1ed1n c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c v\u00e0 n\u1ec1n t\u1ea3ng trong t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt c\u1ee7a s\u00e1ch T\u00f4ng \u0110\u1ed3 C\u00f4ng V\u1ee5: \u201cV\u00e0 h\u1ecd chuy\u00ean c\u1ea7n nghe c\u00e1c T\u00f4ng \u0110\u1ed3 gi\u1ea3ng d\u1ea1y, lu\u00f4n lu\u00f4n hi\u1ec7p th\u00f4ng v\u1edbi nhau, si\u00eang n\u0103ng tham d\u1ef1 l\u1ec5 b\u1ebb b\u00e1nh, v\u00e0 c\u1ea7u nguy\u1ec7n kh\u00f4ng ng\u1eebng\u201d (<em>Cv<\/em> 2:42)<a href=\"#_ftn9\" name=\"_ftnref9\">[9]<\/a>. Ch\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh d\u1ef1 t\u00f2ng c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh c\u1ed5 \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c thi\u1ebft l\u1eadp quanh nh\u1eefng chi\u1ec1u k\u00edch n\u00e0y, c\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1ch tr\u00ecnh b\u00e0y \u0111\u1ee9c tin sau n\u00e0y trong c\u00e1c s\u00e1ch gi\u00e1o l\u00fd kh\u00e1c nhau trong d\u00f2ng l\u1ecbch s\u1eed, m\u1eb7c d\u00f9 v\u1edbi nh\u1eefng nh\u1ea5n m\u1ea1nh v\u00e0 ti\u1ebfp c\u1eadn kh\u00e1c nhau. Nh\u1eefng chi\u1ec1u k\u00edch \u1ea5y l\u00e0: <em>tuy\u00ean x\u01b0ng \u0111\u1ee9c tin<\/em> (Kinh Tin K\u00ednh), <em>ph\u1ee5ng v\u1ee5<\/em> (c\u00e1c b\u00ed t\u00edch c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin), <em>\u0111\u1eddi s\u1ed1ng l\u00e0m m\u00f4n \u0111\u1ec7<\/em> (c\u00e1c gi\u1edbi r\u0103n), <em>Kinh nguy\u1ec7n Kit\u00f4 gi\u00e1o<\/em> (Kinh L\u1ea1y Cha). C\u00e1c chi\u1ec1u k\u00edch n\u00e0y l\u00e0 nh\u1eefng c\u1ed9t tr\u1ee5 c\u1ee7a hu\u1ea5n gi\u00e1o v\u00e0 ki\u1ec3u m\u1eabu cho vi\u1ec7c \u0111\u00e0o luy\u1ec7n \u0111\u1eddi s\u1ed1ng Kit\u00f4 h\u1eefu. Th\u1ef1c ra, vi\u1ec7c d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd m\u1edf l\u00f2ng c\u00e1c t\u00edn h\u1eefu ra v\u1edbi \u0111\u1ee9c tin v\u00e0o Thi\u00ean Ch\u00faa duy nh\u1ea5t v\u00e0 Ba Ng\u00f4i v\u00e0 k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee9u \u0111\u1ed9 c\u1ee7a Ng\u00e0i; gi\u00e1o d\u1ee5c h\u1ecd trong c\u00e1c h\u00e0nh vi ph\u1ee5ng v\u1ee5 c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh v\u00e0 \u0111\u01b0a h\u1ecd v\u00e0o \u0111\u1eddi s\u1ed1ng b\u00ed t\u00edch c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh, n\u00e2ng \u0111\u1ee1 s\u1ef1 \u0111\u00e1p tr\u1ea3 c\u1ee7a h\u1ecd v\u1edbi \u00e2n s\u1ee7ng c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 gi\u1edbi thi\u1ec7u h\u1ecd v\u00e0o vi\u1ec7c th\u1ef1c h\u00e0nh c\u00e1c kinh nguy\u1ec7n Kit\u00f4 gi\u00e1o.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>t\u1ea7m quan tr\u1ecdng v\u1ec1 th\u1ea7n h\u1ecdc \u2013 gi\u00e1o l\u00fd c\u1ee7a <\/em><em>s\u00e1ch Gi\u00e1o l\u00fd<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"190\">\n<li><em>S\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> t\u1ef1 n\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u1ec1 ra m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p s\u01b0 ph\u1ea1m gi\u00e1o l\u00fd n\u00e0o; n\u00f3 kh\u00f4ng \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t h\u01b0\u1edbng d\u1eabn n\u00e0o v\u1ec1 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y, n\u00f3 c\u0169ng kh\u00f4ng b\u1ecb l\u1eabn l\u1ed9n v\u1edbi ti\u1ebfn tr\u00ecnh d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd, v\u1ed1n lu\u00f4n \u0111\u00f2i h\u1ecfi suy ni\u1ec7m.<a href=\"#_ftn10\" name=\"_ftnref10\">[10]<\/a> M\u1eb7c d\u00f9 v\u1eady, c\u1ea5u tr\u00fac c\u1ee7a n\u00f3 \u201c\u0111i theo s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin \u0111\u1ebfn t\u1eadn nh\u1eefng ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 ch\u00ednh c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng th\u01b0\u1eddng nh\u1eadt. H\u1ebft trang n\u00e0y sang trang kh\u00e1c, ch\u00fang ta kh\u00e1m ph\u00e1 ra r\u1eb1ng nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00ecnh b\u00e0y \u1edf \u0111\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 l\u00fd thuy\u1ebft, nh\u01b0ng l\u00e0 m\u1ed9t cu\u1ed9c g\u1eb7p g\u1ee1 v\u1edbi m\u1ed9t \u0110\u1ea5ng \u0111ang s\u1ed1ng trong H\u1ed9i Th\u00e1nh\u201d.<a href=\"#_ftn11\" name=\"_ftnref11\">[11]<\/a> <em>S\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> n\u00e2ng \u0111\u1ee1 ti\u1ebfn tr\u00ecnh ho\u00e1n c\u1ea3i v\u00e0 tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh khi n\u00f3i \u0111\u1ebfn \u0111\u1eddi s\u1ed1ng Kit\u00f4 h\u1eefu nh\u01b0 m\u1ed9t t\u1ed5ng th\u1ec3. N\u00f3 l\u00e0m tr\u00f2n nhi\u1ec7m v\u1ee5 c\u1ee7a m\u00ecnh khi s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft c\u00e1c l\u1eddi d\u1eabn \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c m\u1edf l\u00f2ng, nh\u01b0ng c\u0169ng ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i, khi \u00e2n s\u1ee7ng c\u1ee7a vi\u1ec7c m\u1edf l\u00f2ng l\u00e0m n\u1ea3y sanh \u00fd mu\u1ed1n bi\u1ebft nhi\u1ec1u h\u01a1n v\u1ec1 \u0110\u1ea5ng m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi t\u00edn h\u1eefu tin t\u01b0\u1edfng. S\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eadp \u0111\u1ebfn trong <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u tr\u1eebu t\u01b0\u1ee3ng: th\u1ef1c ra, ch\u00ednh c\u1ea5u tr\u00fac b\u1ed1n ph\u1ea7n c\u1ee7a n\u00f3 h\u00f2a h\u1ee3p v\u1edbi \u0111\u1ee9c tin nh\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c tuy\u00ean x\u01b0ng, c\u1eed h\u00e0nh, s\u1ed1ng v\u00e0 c\u1ea7u nguy\u1ec7n, nh\u01b0 th\u1ebf gi\u00fap \u0111\u1ee1 trong vi\u1ec7c g\u1eb7p g\u1ee1 \u0110\u1ee9c Kit\u00f4, d\u00f9 m\u1ed9t c\u00e1ch t\u1eeb t\u1eeb. Tuy nhi\u00ean s\u00e1ng ki\u1ebfn trong vi\u1ec7c d\u1ea1y gi\u00e1o l\u00fd kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i theo th\u1ee9 t\u1ef1 c\u00e1c ph\u1ea7n c\u1ee7a <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em>.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"191\">\n<li>C\u1ea5u tr\u00fac giao h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea5y trong s\u1ef1 n\u1ed1i k\u1ebft v\u1ec1 th\u1ea7n h\u1ecdc gi\u1eefa c\u00e1c n\u1ed9i dung v\u00e0 c\u00e1c ngu\u1ed3n c\u1ee7a n\u00f3, v\u00e0 trong s\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng t\u00e1c gi\u1eefa c\u00e1c Truy\u1ec1n Th\u1ed1ng T\u00e2y Ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 \u0110\u00f4ng Ph\u01b0\u01a1ng. H\u01a1n n\u1eefa, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ph\u1ea3n \u00e1nh s\u1ef1 h\u1ee3p nh\u1ea5t c\u1ee7a m\u1ea7u nhi\u1ec7m Kit\u00f4 gi\u00e1o v\u00e0 s\u1ef1 l\u1ec7 thu\u1ed9c v\u00e0o nhau gi\u1eefa c\u00e1c nh\u00e2n \u0111\u1ee9c \u0111\u1ed1i th\u1ea7n, v\u00e0 b\u00e0y t\u1ecf v\u1ebb \u0111\u1eb9p h\u00e0i h\u00f2a \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng cho ch\u00e2n l\u00fd c\u1ee7a C\u00f4ng Gi\u00e1o. \u0110\u1ed3ng th\u1eddi, n\u00f3 n\u1ed1i k\u1ebft ch\u00e2n l\u00fd v\u0129nh c\u1eedu n\u00e0y v\u1edbi nh\u1eefng s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n g\u1ea7n \u0111\u00e2y c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh v\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i. \u0110\u01b0\u1ee3c x\u1eafp x\u1ebfp c\u00e1ch n\u00e0y, r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> c\u1ed5 v\u00f5 t\u1ea7m quan tr\u1ecdng c\u1ee7a s\u1ef1 c\u00e2n b\u1eb1ng v\u00e0 h\u00f2a h\u1ee3p trong c\u00e1ch tr\u00ecnh b\u00e0y \u0111\u1ee9c tin.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"192\">\n<li>N\u1ed9i dung c\u1ee7a <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o l\u00fd<\/em> \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u00ecnh b\u00e0y c\u00e1ch kh\u00f4n kh\u00e9o \u0111\u1ec3 t\u1ecf l\u1ed9 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p s\u01b0 ph\u1ea1m c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa. C\u00e1ch tr\u00ecnh b\u00e0y gi\u00e1o l\u00fd ho\u00e0n to\u00e0n t\u00f4n tr\u1ecdng c\u00e1ch Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u1ed1i x\u1eed v\u1edbi nh\u00e2n lo\u1ea1i v\u00e0 hi\u1ec7n th\u00e2n cho c\u00e1c khuynh h\u01b0\u1edbng l\u00e0nh m\u1ea1nh c\u1ee7a vi\u1ec7c canh t\u00e2n hu\u1ea5n gi\u00e1o c\u1ee7a th\u1ebf k\u1ef7 XX. T\u01b0\u1eddng thu\u1eadt v\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin trong s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd d\u00e0nh m\u1ed9t ch\u1ed7 tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i \u01b0u ti\u00ean cho Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 cho c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a \u00e2n s\u1ee7ng, l\u00e0 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u chi\u1ebfm ph\u1ea7n l\u1edbn c\u1ee7a t\u00e0i li\u1ec7u khi n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1eafp \u0111\u1eb7t: ch\u00ednh \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng b\u1ed1 v\u1ec1 gi\u00e1o l\u00fd. Theo c\u00f9ng m\u1ed9t d\u00f2ng, c\u00f3 m\u1ed9t tr\u00ecnh b\u00e0y gi\u00e1n ti\u1ebfp v\u1ec1 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ti\u00eau chu\u1ea9n kh\u00e1c \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a ra nh\u01b0 c\u1ea7n thi\u1ebft cho vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng Tin M\u1eebng c\u00e1ch hi\u1ec7u qu\u1ea3: T\u00ednh trung t\u00e2m c\u1ee7a Ba Ng\u00f4i v\u00e0 Kit\u00f4 h\u1ecdc, t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed c\u1ee9u \u0111\u1ed9, b\u1ea3n ch\u1ea5t H\u1ed9i Th\u00e1nh c\u1ee7a s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p, n\u1ea5c thang ch\u00e2n l\u00fd v\u00e0 t\u1ea7m quan tr\u1ecdng c\u1ee7a th\u1ea9m m\u1ef9. Trong t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecdc r\u1eb1ng m\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee7a <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> l\u00e0 l\u00e0m s\u00e1ng t\u1ecf \u01b0\u1edbc mu\u1ed1n c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Kit\u00f4, tr\u00ecnh b\u00e0y Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e1ng cho ch\u00fang ta kh\u00e1t khao l\u00e0 \u0110\u1ea5ng mu\u1ed1n s\u1ef1 t\u1ed1t l\u00e0nh cho nh\u00e2n lo\u1ea1i. Cho n\u00ean <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> l\u00e0 m\u1ed9t di\u1ec5n t\u1ea3 kh\u00f4ng thay \u0111\u1ed5i v\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin, nh\u01b0ng l\u1ea1i l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5 sinh \u0111\u1ed9ng, th\u00edch h\u1ee3p \u0111\u1ec3 g\u00e2y h\u1ee9ng kh\u1edfi v\u00e0 nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh \u0111\u1ee9c tin trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi, v\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf n\u00f3 v\u1eabn c\u00f3 hi\u1ec7u l\u1ef1c trong vi\u1ec7c canh t\u00e2n hu\u1ea5n gi\u00e1o.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2>2.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <em><strong>S\u00c1CH<\/strong><\/em> TO\u00c1T Y\u1ebeU GI\u00c1O L\u00dd C\u1ee6A H\u1ed8I TH\u00c1NH C\u00d4NG GI\u00c1O<\/h2>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"193\">\n<li><em>S\u00e1ch<\/em> <em>To\u00e1t Y\u1ebfu<\/em> l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5 ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng s\u1ef1 phong ph\u00fa c\u1ee7a <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd<\/em> d\u01b0\u1edbi m\u1ed9t d\u1ea1ng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n, t\u1ee9c th\u00ec v\u00e0 d\u1ec5 ti\u1ebfp c\u1eadn cho m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. N\u00f3 li\u00ean quan \u0111\u1ebfn c\u1ea5u tr\u00fac v\u00e0 n\u1ed9i dung c\u1ee7a s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd. Th\u1ef1c ra, s\u00e1ch To\u00e1t Y\u1ebfu t\u1ea1o th\u00e0nh \u201cm\u1ed9t t\u1ed5ng h\u1ee3p trung th\u00e0nh v\u00e0 ch\u1eafc ch\u1eafn <em>s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh C\u00f4ng Gi\u00e1o<\/em>, nh\u01b0 th\u1ebf [\u2026] t\u1ea1o th\u00e0nh m\u1ed9t th\u1ee9 th\u1ee7 b\u1ea3n &#8220;c\u1ea7m tay &#8211; Vademecum&#8221; cho ph\u00e9p m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi, d\u00f9 tin hay kh\u00f4ng, c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t c\u00e1i nh\u00ecn to\u00e0n di\u1ec7n v\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin C\u00f4ng Gi\u00e1o\u201d.<a href=\"#_ftn12\" name=\"_ftnref12\">[12]<\/a> M\u1ed9t \u0111\u1eb7c t\u00ednh \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o c\u1ee7a <em>s\u00e1ch To\u00e1t Y\u1ebfu<\/em> l\u00e0 h\u00ecnh th\u1ee9c h\u1ecfi \u0111\u00e1p c\u1ee7a n\u00f3. Th\u1ef1c ra, n\u00f3 \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb \u201cm\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i t\u01b0\u1edfng t\u01b0\u1ee3ng gi\u1eefa th\u1ea7y v\u00e0 tr\u00f2, qua m\u1ed9t lo\u1ea1t nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi s\u1eafc b\u00e9n m\u1eddi g\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc \u0111\u00e0o s\u00e2u v\u00e0 kh\u00e1m ph\u00e1 ra nh\u1eefng b\u00ecnh di\u1ec7n lu\u00f4n lu\u00f4n m\u1edbi m\u1ebb c\u1ee7a ch\u00e2n l\u00fd \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a m\u00ecnh\u201d.<a href=\"#_ftn13\" name=\"_ftnref13\">[13]<\/a> C\u0169ng c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb l\u00e0 s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a c\u00e1c h\u00ecnh \u1ea3nh \u0111\u00e1nh d\u1ea5u c\u00e1c ph\u1ea7n c\u1ee7a b\u1ea3n v\u0103n.\u00a0 <em>S\u00e1ch To\u00e1t Y\u1ebfu<\/em>, nh\u1edd t\u00ednh m\u1ea1ch l\u1ea1c v\u00e0 ch\u00ednh x\u00e1c c\u1ee7a n\u00f3, c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t tr\u1ee3 c\u1ee5 h\u1eefu \u00edch cho vi\u1ec7c h\u1ecdc thu\u1ed9c l\u00f2ng nh\u1eefng n\u1ed9i dung n\u1ec1n t\u1ea3ng c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin.<\/li>\n<\/ol>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 X. Gioan Phaol\u00f4 II, T\u00f4ng Hu\u1ea5n <em>Fidei depositum<\/em> (11 th\u00e1ng 10, 1992), I; GLCG 11.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 GDC 124<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Phanxic\u00f4, Th\u00f4ng \u0110i\u1ec7p <em>Lumen Fidei<\/em> (ng\u00e0y 29 th\u00e1ng 6, 2013), 46<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Gioan Phaol\u00f4 II, T\u00f4ng Hi\u1ebfn <em>Fidei depositum<\/em> (ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 10, 1992), IV.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Gioan Phaol\u00f4 II, T\u00f4ng Th\u01b0 <em>Laetamur magnopere<\/em> (ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 8, 1997).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Gioan Phaol\u00f4 II, T\u00f4ng Hi\u1ebfn <em>Fidei depositum<\/em> (ng\u00e0y 11 th\u00e1ng 10, 1992), I.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 GLCG 102<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a> \u00a0\u00a0\u00a0 Agustin\u00f4 th\u00e0nh Hipp\u00f4 <em>Enarratio in Psalmum<\/em> 103, 4, 1: CCL 40, 1251 (PL 37, 1378).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 C\u00e2u v\u0103n trong Cv 2:42 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u01b0ng d\u1eabn \u1edf s\u1ed1 79 c\u1ee7a Ch\u1ec9 Nam n\u00e0y: nh\u1eefng chi\u1ec1u k\u00edch c\u01a1 b\u1ea3n c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng Kit\u00f4 h\u1eefu l\u00e0m n\u1ea3y sinh ra c\u00e1c nhi\u1ec7m v\u1ee5 c\u1ee7a hu\u1ea5n gi\u00e1o v\u00e0 do \u0111\u00f3 c\u1ea5u tr\u00fac c\u1ee7a s\u00e1ch Gi\u00e1o L\u00fd.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a> \u00a0 X. GLCG 24.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a> B\u00ean\u00ea\u0111ict\u00f4 XVI, T\u00f4ng Th\u01b0 Porta fidei (ng\u00e0y 22 th\u00e1ng 10, 2011), 11.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a> \u00a0 B\u00ean\u00ea\u0111ict\u00f4 XVI, <em>T\u1ef1 S\u1eafc \u0111\u1ec3 Ch\u1ea5p Thu\u1eadn v\u00e0 C\u00f4ng B\u1ed1 B\u1ea3n &#8220;To\u00e1t Y\u1ebfu Gi\u00e1o L\u00fd&#8221; c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh C\u00f4ng Gi\u00e1o<\/em> (Ng\u00e0y 28 th\u00e1ng 6, 2005).<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a> \u00a0 <em>L\u1eddi Gi\u1edbi Thi\u1ec7u s\u00e1ch To\u00e1t Y\u1ebfu Gi\u00e1o L\u00fd c\u1ee7a \u0110\u1ee9c H\u1ed3ng Y Giuse Ratzinger c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh C\u00f4ng Gi\u00e1o<\/em> (Ng\u00e0y 20 th\u00e1ng 3, 2005), 4.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 S\u00c1CH GI\u00c1O L\u00dd C\u1ee6A H\u1ed8I TH\u00c1NH C\u00d4NG GI\u00c1O &nbsp; Ghi ch\u00fa v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed &nbsp; K\u1ec3 t\u1eeb khi c\u00e1c S\u00e1ch Tin M\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c vi\u1ebft, H\u1ed9i Th\u00e1nh \u0111\u00e3 t\u00f3m l\u01b0\u1ee3c ng\u1eafn g\u1ecdn nh\u1eefng c\u00f4ng th\u1ee9c \u0111\u1ec3 tuy\u00ean x\u01b0ng, c\u1eed h\u00e0nh v\u00e0 l\u00e0m ch\u1ee9ng cho \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a m\u00ecnh. Ngay trong th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 IV, c\u00e1c &#8230; <span class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/chuong-6-sach-giao-ly-cua-hoi-thanh-cong-giao\/\">[Read more&#8230;]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[77],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-phaolo","4":"post-13910","6":"format-standard","7":"category-tan-chi-nam-huan-giao"},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13910","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13910"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13910\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13911,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13910\/revisions\/13911"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13910"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13910"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13910"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}