{"id":9896,"date":"2019-07-04T13:15:06","date_gmt":"2019-07-04T07:15:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/?p=9896"},"modified":"2019-07-04T17:55:53","modified_gmt":"2019-07-04T11:55:53","slug":"su-mang-cua-bay-muoi-hai-mon-de","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/su-mang-cua-bay-muoi-hai-mon-de\/","title":{"rendered":"S\u1ee9 M\u1ea1ng c\u1ee7a B\u1ea3y M\u01b0\u01a1i [Hai] M\u00f4n \u0110\u1ec7"},"content":{"rendered":"<h3 style=\"text-align: center;\">Luca 10,1-12.17-20 \u2013 CN XIV TN &#8211; C<\/h3>\n<p><b>Vi\u1ec7c loan b\u00e1o Tin M\u1eebng kh\u00f4ng\u00a0 th\u1ec3 l\u00e0 chuy\u1ec7n c\u1ee7a m\u1ed9t<i> <\/i>c\u00e1 nh\u00e2n ri\u00eang l\u1ebb m\u00e0 l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a m\u1ed9t<i> <\/i>c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n, cho d\u00f9 \u1edf d\u1ea1ng ph\u00f4i thai.<\/b><\/p>\n<p><b>1.- Ng\u1eef c\u1ea3nh<\/b><\/p>\n<p>V\u1eeba b\u1eaft \u0111\u1ea7u ph\u1ea7n t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh l\u00ean Gi\u00earusalem (9,51), t\u00e1c gi\u1ea3 <i>Luca<\/i> \u0111\u01b0a v\u00e0o truy\u1ec7n \u0110\u1ee9c Gi\u00easu c\u1eed b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111i \u0111\u1ec3 d\u1ecdn \u0111\u01b0\u1eddng cho Ng\u01b0\u1eddi (10,1-12). Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, ta th\u1ea5y Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 ph\u00e1i Nh\u00f3m M\u01b0\u1eddi Hai \u0111i rao gi\u1ea3ng v\u00e0 ch\u1eefa l\u00e0nh (9,1-6). B\u00e2y gi\u1edd \u0111\u1ebfn l\u01b0\u1ee3t b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i. B\u1ea3n v\u0103n k\u1ebft th\u00fac v\u1edbi nh\u1eefng l\u1eddi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u00fac d\u1eef cho c\u00e1c th\u00e0nh thu\u1ed9c mi\u1ec1n Galil\u00ea v\u00e0 nh\u1eadn x\u00e9t c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi v\u1ec1 c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 nh\u01b0 l\u00e0 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho ch\u00ednh Ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 cho \u0110\u1ea5ng sai ph\u00e1i Ng\u01b0\u1eddi (10,13-15.16). B\u1ea3n v\u0103n ph\u1ee5ng v\u1ee5 kh\u00f4ng \u0111\u1ecdc \u0111o\u1ea1n n\u00e0y.<\/p>\n<p><b>2.- B\u1ed1 c\u1ee5c<\/b><\/p>\n<p>B\u1ea3n v\u0103n c\u00f3 th\u1ec3 chia th\u00e0nh ba ph\u1ea7n:<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">1) \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh v\u00e0 sai ph\u00e1i b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 (10,1);<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">2) \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ban ch\u1ec9 th\u1ecb cho b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 (10,2-12);<\/p>\n<p style=\"padding-left: 30px;\">3) Nh\u1eefng nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh sau khi b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111i gi\u1ea3ng v\u1ec1 (10,17-20).<\/p>\n<p><b>3.- V\u00e0i \u0111i\u1ec3m ch\u00fa gi\u1ea3i<\/b><\/p>\n<p><i>&#8211; Ch\u00faa<\/i> (1): Danh hi\u1ec7u <i>kyrios<\/i> \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c ph\u1ea9m <i>Lc-Cv<\/i> d\u00f9ng cho c\u1ea3 \u0110\u1ee9c Ch\u00faa (Yhwh) v\u00e0 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu. D\u00f9ng cho \u0110\u1ee9c Ch\u00faa (Yhwh) th\u00ec \u0111\u00e3 c\u00f3 tr\u01b0\u1edbc <i>Lc<\/i> (x. <i>Mc<\/i> 11,9; 12,11.29.30.36; <i>Lc<\/i> 4,8\/\/<i>Mt<\/i> 4,10 [thu\u1ed9c Q]; <i>Lc<\/i> 4,12\/\/<i>Mt<\/i> 4,7; <i>Lc<\/i> 10,27 [thu\u1ed9c L]; <i>2 Cr<\/i> 3,17-18). \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch d\u1ecbch Yhwh c\u1ee7a <i>B\u1ea3n LXX<\/i>. T\u1ea1i Pal\u00e9ttina ti\u1ec1n Kit\u00f4 gi\u00e1o, ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i g\u1ecdi Yhwh b\u1eb1ng ti\u1ebfng H\u00edp-ri l\u00e0 <i>\u2019\u00e2d\u00f4n<\/i>, \u201cCh\u00faa\u201d, ti\u1ebfng A-ram l\u00e0 <i>m\u00e2r\u00ea\u2019<\/i> ho\u1eb7c <i>m\u00e2ry\u00e2\u2019<\/i>, v\u00e0 ti\u1ebfng Hy L\u1ea1p l\u00e0 <i>kyrios<\/i>. R\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu g\u1ed1c Do Th\u00e1i t\u1ea1i Pal\u00e9ttina \u0111\u00e3 chuy\u1ec3n danh hi\u1ec7u \u201c\u0110\u1ee9c Ch\u00faa\u201d n\u00e0y t\u1eeb Yhwh sang cho \u0110\u1ee9c Gi\u00easu, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong t\u01b0 c\u00e1ch \u0110\u1ea5ng Ph\u1ee5c Sinh. V\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 l\u1eddi tuy\u00ean x\u01b0ng ti\u00ean kh\u1edfi \u201cGi\u00easu l\u00e0 Ch\u00faa\u201d (<i>1 Cr<\/i> 12,3; <i>Rm<\/i> 10,9) l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>c\u00e2u \u0111\u00e1p l\u1ea1i <i>k\u00earygma<\/i> ti\u00ean kh\u1edfi. D\u00f9ng danh hi\u1ec7u <i>kyrios<\/i> cho \u0110\u1ee9c Gi\u00easu c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 \u0111\u1eb7t Ng\u01b0\u1eddi tr\u00ean c\u00f9ng m\u1ed9t<i> <\/i>b\u00ecnh di\u1ec7n v\u1edbi v\u1edbi Yhwh, m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u1ed3ng h\u00f3a Ng\u01b0\u1eddi v\u1edbi Yhwh, do ch\u1ed7 kh\u00f4ng bao gi\u1edd Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 <i>\u2019abb\u00e2\u2019<\/i>.<\/p>\n<p>Khi so s\u00e1nh v\u1edbi <i>Mc<\/i> (ch\u1ec9 m\u1ed9t<i> <\/i>l\u1ea7n d\u00f9ng danh hi\u1ec7u n\u00e0y cho \u0110\u1ee9c Gi\u00easu: <i>Mc<\/i> 11,3), ta th\u1ea5y <i>Lc<\/i> d\u00f9ng th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean (7,13.19; 10,1.39.41; 11,39; 12,42a; 13,15; 17,5.6; 18,6; 19,8a.31.34; [20,44]; 22,61 [2x]; 24,3.34); \u0111i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn ph\u1ea3i l\u01b0u \u00fd. \u1ede \u0111\u00e2y, \u0111\u01a1n gi\u1ea3n l\u00e0 <i>Lc<\/i> s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t danh hi\u1ec7u nay \u0111\u00e3 th\u00e0nh th\u00f4ng d\u1ee5ng v\u00e0o th\u1eddi \u00f4ng, nh\u01b0 ph\u1ea7n t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt c\u1ee7a s\u00e1ch <i>Cv<\/i> cho th\u1ea5y (vd: 1,21; 4,33; 514; 8,16\u2026). Trong th\u1eddi gian \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u00f4ng khai, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi g\u1ecdi Ng\u01b0\u1eddi b\u1eb1ng t\u1eeb \u1edf h\u00f4-c\u00e1ch<a href=\"http:\/\/kinhthanhvn.org\/viewItem.jhtml?itemId=7420#_ftn1\">[1]<\/a> <i>kyrie<\/i> (5,8.12; 6,46 [2x]; 7,6; 9,54.59.61; 10,17.40; 11,1; 12,41; 13,23.25; 17,37; 18,41; 22,33.38.49). Trong c\u00e1c v\u00ed d\u1ee5 n\u00e0y, kh\u00f4ng d\u1ec5 g\u00ec m\u00e0 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb n\u00e0o ph\u1ea3i d\u1ecbch l\u00e0 \u201cng\u00e0i\u201d (theo ngh\u0129a tr\u1ea7n th\u1ebf) v\u00e0 t\u1eeb n\u00e0o ph\u1ea3i d\u1ecbch l\u00e0 \u201cCh\u00faa\u201d (theo ngh\u0129a t\u00f4n gi\u00e1o). R\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 v\u00e0o l\u00fac vi\u1ebft, t\u00e1c gi\u1ea3 <i>Lc<\/i> nh\u1eafm \u0111\u1ebfn ngh\u0129a t\u00f4n gi\u00e1o, k\u1ec3 c\u1ea3 cho t\u1eeb \u1edf h\u00f4-c\u00e1ch.<\/p>\n<p>\u0110\u00e0ng kh\u00e1c, ta ph\u1ea3i ghi nh\u1eadn r\u1eb1ng <i>Lc<\/i> c\u00f2n tr\u1edf ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i m\u00e0 g\u00e1n danh hi\u1ec7u <i>kyrios<\/i> cho giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u c\u1ee7a cu\u1ed9c s\u1ed1ng tr\u1ea7n th\u1ebf c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu: l\u1eddi c\u00e1c s\u1ee9 th\u1ea7n loan b\u00e1o cho c\u00e1c m\u1ee5c \u0111\u1ed3ng v\u1ec1 \u201cCh\u00faa\u201d \u1edf B\u00ealem (2,11); l\u1eddi b\u00e0 \u00calisab\u00e9t ch\u00e0o \u0110\u1ee9c Maria l\u00e0 \u201cTh\u00e2n M\u1eabu Ch\u00faa t\u00f4i\u201d (1,43); l\u1eddi \u0110\u1ee9c Maria t\u1ef1 nh\u1eadn m\u00ecnh l\u00e0\u00a0 \u201cn\u1eef t\u1ef3 c\u1ee7a Ch\u00faa\u201d (1,38). C\u00e1c danh hi\u1ec7u n\u00e0y \u0111\u00fang ra nh\u1eafm \u0111\u1ebfn Yhwh.<\/p>\n<p>Khi s\u1eed d\u1ee5ng <i>kyrios<\/i> cho c\u1ea3 Yhwh l\u1eabn \u0110\u1ee9c Gi\u00easu trong t\u00e1c ph\u1ea9m, t\u00e1c gi\u1ea3 <i>Lc<\/i> nh\u1eadn danh hi\u1ec7u n\u00e0y theo ngh\u0129a l\u00e2u nay v\u1eabn \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u trong c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n Kit\u00f4 h\u1eefu ti\u00ean kh\u1edfi, t\u1ee9c l\u00e0 coi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu Ph\u1ee5c Sinh \u1edf tr\u00ean c\u00f9ng m\u1ed9t<i> <\/i>b\u00ecnh di\u1ec7n v\u1edbi Yhwh. Khi r\u1ecdi ph\u00f3ng danh hi\u1ec7u n\u00e0y, m\u1ed9t<i> <\/i>danh hi\u1ec7u ph\u00e1t sinh t\u1eeb cu\u1ed9c Ph\u1ee5c Sinh, ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i sau cho nh\u1eefng ph\u1ea7n \u0111\u1ea7u c\u1ee7a truy\u1ec7n v\u1ec1 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu, t\u00e1c gi\u1ea3 bao tr\u00f9m t\u00ednh c\u00e1ch c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu b\u1eb1ng m\u1ed9t \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng th\u1eadt ra thu\u1ed9c v\u1ec1 giai \u0111o\u1ea1n ba c\u1ee7a cu\u1ed9c \u0111\u1eddi Ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p><i>&#8211; b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i hai ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c<\/i> (1): ngh\u0129a l\u00e0 kh\u00e1c v\u1edbi Nh\u00f3m M\u01b0\u1eddi Hai, nh\u01b0ng c\u0169ng r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00e1c v\u1edbi c\u1ea3 nh\u1eefng s\u1ee9 gi\u1ea3 \u1edf 9,52. \u201cB\u1ea3y m\u01b0\u01a1i\u201d hay \u201cb\u1ea3y m\u01b0\u01a1i hai\u201d? D\u00f9 c\u00f3 \u00e1p d\u1ee5ng ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p ph\u00ea b\u00ecnh v\u0103n b\u1ea3n, ch\u00fang ta v\u1eabn kh\u00f4ng th\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh d\u1ee9t kho\u00e1t cho con s\u1ed1 n\u00e0o. C\u00e1c th\u1ee7 b\u1ea3n quan tr\u1ecdng h\u1ed7 tr\u1ee3 cho c\u1ea3 hai b\u00ean. \u0110\u1ecdc v\u00e0o c\u00e1c t\u00e1c ph\u1ea9m Kinh Th\u00e1nh, ta th\u1ea5y d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 s\u1ed1 b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i c\u00f3 \u01b0u th\u1ebf h\u01a1n: b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i k\u1ef3 m\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c M\u00f4s\u00ea ch\u1ecdn (<i>Xh<\/i> 24,1; <i>Ds<\/i> 11,16.24); b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i con ch\u00e1u c\u1ee7a Giac\u00f3p (<i>Xh<\/i> 1,5; <i>\u0110nl<\/i> 10,22); b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i n\u0103m (<i>Dcr<\/i> 7,5 [?]). Con s\u1ed1 b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i hai ch\u1ec9 xu\u1ea5t hi\u1ec7n ch\u00ednh th\u1ee9c m\u1ed9t<i> <\/i>l\u1ea7n khi s\u00e1ch <i>Ds<\/i> (31,38) n\u00f3i \u0111\u1ebfn s\u1ed1 b\u00f2 b\u00ea ph\u1ea3i d\u00e2ng cho \u0110\u1ee9c Ch\u00faa. Tuy nhi\u00ean, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 b\u1ea3n v\u0103n C\u1ef1u \u01af\u1edbc n\u1eb1m \u0111\u00e0ng sau con s\u1ed1 l\u00e0 <i>St<\/i> 10,2-31, l\u00e0 danh s\u00e1ch c\u00e1c d\u00e2n tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi: b\u1ea3n v\u0103n H\u00edp-ri th\u00ec \u0111\u1ecdc l\u00e0 \u201cb\u1ea3y m\u01b0\u01a1i\u201d, c\u00f2n <i>B\u1ea3n LXX<\/i> l\u1ea1i \u0111\u1ecdc l\u00e0 \u201cb\u1ea3y m\u01b0\u01a1i hai\u201d. D\u00f9 sao, t\u00e1c gi\u1ea3 <i>TM III <\/i>\u0111\u1eb7t s\u1ee9 m\u1ea1ng ph\u1ed5 qu\u00e1t c\u1ee7a H\u1ed9i Th\u00e1nh c\u1ee7a \u00f4ng tr\u00ean n\u1ec1n t\u1ea3ng l\u00e0 s\u1ee9 m\u1ea1ng c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu.<\/p>\n<p><i>&#8211; c\u1ee9 t\u1eebng hai ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t<\/i> (1): Ng\u01b0\u1eddi ta n\u00f3i r\u1eb1ng t\u1eadp t\u1ee5c \u0111i hai ng\u01b0\u1eddi v\u1edbi nhau l\u00e0 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i, nh\u01b0ng ta kh\u00f4ng th\u1ea5y trong C\u1ef1u \u01af\u1edbc c\u00f3 t\u1eadp t\u1ee5c n\u00e0y. \u0110i t\u1eebng c\u1eb7p c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 n\u00e2ng \u0111\u1ee1 l\u1eabn nhau tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng; nh\u01b0ng theo ngh\u0129a m\u1ea1nh h\u01a1n, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u0111\u1ec3 l\u00e0m ch\u1ee9ng (v\u00ec ph\u00e1p lu\u1eadt \u0111\u00f2i ph\u1ea3i c\u00f3 ch\u1ee9ng c\u1ee7a hai ng\u01b0\u1eddi: <i>\u0110nl<\/i> 19,15; <i>Ds<\/i> 35,30. Xem tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p Phaol\u00f4 v\u00e0 Banaba: <i>Cv<\/i> 13,1; Phaol\u00f4 v\u00e0 Xila: <i>Cv<\/i> 15,40; Ph\u00ear\u00f4 v\u00e0 Gioan: <i>Cv<\/i> 8,14; Banaba v\u00e0 M\u00e1cc\u00f4: <i>Cv<\/i> 15,40; Giu\u0111a v\u00e0 Xila: <i>Cv <\/i>15,32).<\/p>\n<p><i>&#8211; L\u00faa ch\u00edn \u0111\u1ea7y \u0111\u1ed3ng<\/i> (2): Theo <i>TM<\/i> <i>Lc<\/i>, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a th\u1eddi gian trong \u0111\u00f3 vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng v\u1ec1 N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n (x. 8,15.16-17). \u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn gi\u1edd loan b\u00e1o N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa c\u00e1ch r\u1ed9ng r\u00e3i v\u00e0 con s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea5p nh\u1eadn s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p s\u1ebd \u0111\u00f4ng. Trong C\u1ef1u \u01af\u1edbc, m\u00f9a g\u1eb7t l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>h\u00ecnh \u1ea3nh n\u00f3i v\u1ec1 vi\u1ec7c Thi\u00ean Ch\u00faa x\u00e9t x\u1eed mu\u00f4n d\u00e2n v\u00e0o th\u1eddi c\u00e1nh chung (<i>Ge<\/i> 4.1-13; <i>Is<\/i> 27,11-12).<\/p>\n<p><i>&#8211; h\u00e3y xin ch\u1ee7 m\u00f9a g\u1eb7t<\/i> (2): Ch\u1ec9 th\u1ecb n\u00e0y h\u00e0m \u00fd l\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u00e0 s\u1ee9 m\u1ea1ng c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 n\u1eb1m d\u01b0\u1edbi s\u1ef1 quan ph\u00f2ng c\u1ee7a ch\u00ednh Thi\u00ean Ch\u00faa: Ng\u00e0i \u0111ang t\u1ea1o ra m\u1ed9t<i> <\/i>giai \u0111o\u1ea1n m\u1edbi trong vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng nh\u1eb1m c\u1ee9u \u0111\u1ed9 v\u00e0 Ng\u00e0i s\u1ebd l\u00e0 th\u1ea9m ph\u00e1n v\u00e0o \u201cng\u00e0y \u1ea5y\u201d (c. 12).<\/p>\n<p><i>&#8211; nh\u01b0 chi\u00ean con \u0111i v\u00e0o gi\u1eefa b\u1ea7y s\u00f3i <\/i>(3): H\u00ecnh \u1ea3nh n\u00e0y g\u1ee3i ra nh\u1eefng nguy hi\u1ec3m, ch\u1ed1ng \u0111\u1ed1i, th\u00f9 ngh\u1ecbch, \u0111i theo ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7, c\u0169ng nh\u01b0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a ch\u00ednh \u0110\u1ee9c Gi\u00easu.<\/p>\n<p><i>&#8211; \u0111\u1eebng ch\u00e0o h\u1ecfi ai d\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng<\/i> (4): Ng\u01b0\u1eddi ta gi\u1ea3i th\u00edch l\u1ec7nh n\u00e0y nhi\u1ec1u c\u00e1ch. (1) C\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea5t gi\u1edd v\u00e0o vi\u1ec7c n\u00f3i chuy\u1ec7n v\u1edbi d\u00e2n ch\u00fang v\u00ec m\u00f9a m\u00e0ng c\u1ea7n ph\u1ea3i g\u1eb7t g\u1ea5p. H\u1ecd ch\u1ec9 n\u00ean g\u1eedi l\u1eddi ch\u00e0o \u0111\u1ebfn c\u00e1c nh\u00e0 v\u00e0 c\u00e1c th\u00e0nh th\u00f4i (x. <i>2 V<\/i> 4,29). (2) C\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 ph\u1ea3i t\u1eadp trung v\u00e0o vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng v\u00e0 ch\u1eefa l\u00e0nh, ch\u1ee9 kh\u00f4ng v\u00e0o nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 tr\u1ea7n th\u1ebf. Quan h\u1ec7 do vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng v\u1ec1 N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00f2i h\u1ecfi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111o l\u01b0\u1eddng b\u1eb1ng th\u00e1i \u0111\u1ed9 l\u1ecbch s\u1ef1 hay nh\u1eefng l\u1eddi ch\u00e0o h\u1ecfi. (3) \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>l\u01b0u \u00fd v\u1ec1 th\u00e1i \u0111\u1ed9 th\u00f9 ngh\u1ecbch m\u00e0 c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu, trong t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 nh\u1eefng ti\u1ec1n h\u00f4 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi, ph\u1ea3i s\u1eb5n s\u00e0ng \u0111\u1ed1i m\u1eb7t.<\/p>\n<p><i>&#8211; b\u00ecnh an <\/i>(5): C\u1ea7n hi\u1ec3u \u201cb\u00ecnh an\u201d n\u00e0y theo ngh\u0129a c\u1ee7a t\u1eeb <i>shal\u00f4m<\/i> trong C\u1ef1u \u01af\u1edbc (do ng\u1eef c\u0103n <i>shlm<\/i>, c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 \u201cs\u1ef1 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7, s\u1ef1 to\u00e0n v\u1eb9n\u201d), di\u1ec5n t\u1ea3 l\u00f2ng qu\u1ea3ng \u0111\u1ea1i c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111ang hi\u1ec7n di\u1ec7n v\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nh\u1eb1m c\u1ee9u \u0111\u1ed9. V\u00e0 di\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n c\u1ee5 th\u1ec3 nh\u1edd c\u00f4ng tr\u00ecnh c\u1ee9u \u0111\u1ed9 c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu (x. 7,50; 8,48; 24,36).<\/p>\n<p><i>&#8211; ai \u0111\u00e1ng h\u01b0\u1edfng b\u00ecnh an <\/i>(6): d\u1ecbch s\u00e1t l\u00e0 \u201ccon c\u00e1i c\u1ee7a s\u1ef1 b\u00ecnh an\u201d, t\u1ee9c l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>ng\u01b0\u1eddi m\u1edf ra v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u00f3n nh\u1eadn hoa tr\u00e1i \u01a1n c\u1ee9u \u0111\u1ed9 do \u0110\u1ee9c Gi\u00easu mang \u0111\u1ebfn.<\/p>\n<p><i>&#8211; b\u00ecnh an c\u1ee7a anh em<\/i> (6): ngh\u0129a l\u00e0 s\u1ef1 b\u00ecnh an anh em mang \u0111\u1ebfn trong t\u01b0 c\u00e1ch s\u1ee9 gi\u1ea3 c\u1ee7a Th\u1ea7y.<\/p>\n<p><i>&#8211; v\u00e0o b\u1ea5t c\u1ee9 th\u00e0nh n\u00e0o<\/i> (10): C\u1ea3 th\u00e0nh ph\u1ea3i \u0111\u1ed1i di\u1ec7n v\u1edbi l\u1eddi rao gi\u1ea3ng v\u00e0 vi\u1ec7c ch\u1eefa l\u00e0nh. C\u00e1c\u00a0 m\u00f4n \u0111\u1ec7 ph\u1ea3i l\u00e0m m\u1ed9t<i> <\/i>h\u00e0nh vi c\u00f4ng khai.<\/p>\n<p><i>&#8211; nghe \u0111\u1ebfn danh Th\u1ea7y <\/i>(17): d\u1ecbch s\u00e1t l\u00e0 \u201ctrong \/ v\u1edbi danh Th\u1ea7y\u201d, ngh\u0129a l\u00e0 khi k\u00eau c\u1ea7u danh Th\u1ea7y. Vi\u00eac d\u00f9ng danh \u0110\u1ee9c Gi\u00easu tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t<i> <\/i>\u0111\u1ec1 t\u00e0i quen thu\u1ed9c trong <i>Cv<\/i> (3,6; 4,10.17-18.30; 5,40; 9,27).<\/p>\n<p><i>&#8211; Th\u1ea7y \u0111\u00e3 th\u1ea5y Satan nh\u01b0 m\u1ed9t tia ch\u1edbp t\u1eeb tr\u1eddi sa xu\u1ed1ng<\/i> (18): Ta c\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec3u c\u00e2u v\u0103n n\u00e0y theo hai c\u00e1ch: a) \u201cTh\u1ea7y \u0111\u00e3 th\u1ea5y Satan sa xu\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t tia-ch\u1edbp-t\u1eeb-tr\u1eddi\u201d: \u201ct\u1eeb tr\u1eddi\u201d b\u1ed5 ngh\u0129a cho \u201cch\u1edbp\u201d v\u00e0 \u201ctr\u1eddi\u201d l\u00e0 n\u01a1i xu\u1ea5t ph\u00e1t \u201cch\u1edbp\u201d (P. Jo\u00fcon; F.W. Lewis); b) \u201cTh\u1ea7y \u0111\u00e3 th\u1ea5y Satan nh\u01b0 m\u1ed9t tia ch\u1edbp t\u1eeb tr\u1eddi sa xu\u1ed1ng\u201d: c\u00e1ch d\u1ecbch n\u00e0y g\u1ee3i \u0111\u1ebfn ki\u1ec3u C\u1ef1u \u01af\u1edbc m\u00f4 t\u1ea3 Satan nh\u01b0\u00a0 \u201ck\u1ebb \u0111\u1ed1i l\u1eadp\u201d, m\u1ed9t c\u00f4ng ch\u1ee9c c\u1ee7a tri\u1ec1u \u0111\u00ecnh thi\u00ean qu\u1ed1c c\u1ee7a Yhwh c\u00f3 nhi\u1ec7m v\u1ee5 t\u1ed1 c\u00e1o lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi (<i>G <\/i>1,6-12; 2,1-7; <i>Dcr<\/i> 3,1-2); v\u1eady c\u00e1ch d\u1ecbch n\u00e0y mu\u1ed1n n\u00f3i r\u1eb1ng Satan \u0111\u00e3 b\u1ecb tr\u1ee5c xu\u1ea5t kh\u1ecfi vai tr\u00f2 \u0111\u00f3 (Fitzmyer). C\u00e1ch d\u1ecbch n\u00e0y h\u1ee3p l\u00fd h\u01a1n.<\/p>\n<p>\u0110\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>th\u1ecb ki\u1ebfn c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ti\u1ec1n h\u1eefu, b\u1edfi v\u00ec s\u1ef1 ti\u1ec1n h\u1eefu c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c <i>Lc<\/i> \u0111\u1ec3 \u00fd \u0111\u1ebfn trong TM, c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>th\u1ecb ki\u1ebfn \u0110\u1ee9c Gi\u00easu c\u00f3 trong m\u1ed9t<i> <\/i>l\u00fac xu\u1ea5t th\u1ea7n trong th\u1eddi gian \u0111i ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng. \u0110\u00e2y c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>th\u1ecb ki\u1ebfn b\u00e1o tr\u01b0\u1edbc v\u1ec1 m\u1ed9t<i> <\/i>\u0111i\u1ec1u s\u1ebd x\u1ea3y ra trong cu\u1ed9c ph\u00e1n x\u00e9t cu\u1ed1i c\u00f9ng. \u0110\u00fang h\u01a1n, \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u201cth\u1ea5y\u201d \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>c\u00e1ch n\u00f3i bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng nh\u1eb1m t\u00f3m t\u1eaft c\u00e1c hi\u1ec7u qu\u1ea3 m\u00e0 c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c khi \u0111i thi h\u00e0nh s\u1ee9 v\u1ee5.<\/p>\n<p><i>&#8211; r\u1eafn r\u1ebft, b\u1ecd c\u1ea1p<\/i> (19): \u1ede Pal\u00e9ttina, ai c\u0169ng bi\u1ebft r\u1eafn v\u00e0 b\u1ecd c\u1ea1p l\u00e0 ngu\u1ed3n g\u00e2y ra s\u1ef1 d\u1eef th\u1ec3 l\u00fd, nh\u01b0ng C\u1ef1u \u01af\u1edbc d\u00f9ng nh\u01b0 bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 n\u00f3i v\u1ec1 m\u1ecdi th\u1ee9 s\u1ef1 d\u1eef (x. <i>\u0110nl<\/i> 8,15; <i>Ds<\/i> 21,6-9; <i>Hc<\/i> 21,2; <i>1 V<\/i> 12,11.14; <i>Hc<\/i> 39,30).<\/p>\n<p><i>&#8211; t\u00ean anh em \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi tr\u00ean tr\u1eddi<\/i> (20): L\u1eddi n\u00e0y g\u1ee3i \u00fd t\u1edbi m\u1ed9t<i> <\/i>h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a C\u1ef1u \u01af\u1edbc: quy\u1ec3n s\u00e1ch s\u1ef1 s\u1ed1ng \u1edf tr\u00ean tr\u1eddi, ghi t\u00ean nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c v\u1ec1 d\u00e2n Thi\u00ean Ch\u00faa (<i>Xh<\/i> 32,32-33; <i>Tv<\/i> 69,28; 56,9; 87,6; <i>Is<\/i> 4,3; 34,16; <i>\u0110n<\/i> 12,1; <i>Ml<\/i> 3,16-17; T\u00e2n \u01af\u1edbc d\u00f9ng l\u1ea1i: <i>Pl<\/i> 4,3; <i>Dt<\/i> 12,23; <i>Kh<\/i> 3,6; 13,8; 17,8; 20,12.15; 21,27).<\/p>\n<p><b>4.- \u00dd ngh\u0129a c\u1ee7a b\u1ea3n v\u0103n<\/b><\/p>\n<p><i>* \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh v\u00e0 sai ph\u00e1i b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 (1)<\/i><\/p>\n<p>Ngo\u00e0i vi\u1ec7c sai ph\u00e1i Nh\u00f3m M\u01b0\u1eddi Hai \u0111i rao gi\u1ea3ng v\u00e0 ch\u1eefa l\u00e0nh (<i>Lc<\/i> 9,1-6), <i>TM III<\/i> k\u1ec3 r\u1eb1ng \u0110\u1ee9c Gi\u00easu c\u00f3 ch\u1ecdn v\u00e0 c\u1eed m\u1ed9t nh\u00f3m m\u00f4n \u0111\u1ec7 kh\u00e1c (b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i hay b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i hai ng\u01b0\u1eddi) \u0111i tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 d\u1ecdn \u0111\u01b0\u1eddng cho Ng\u01b0\u1eddi (10,1-12). Tuy <i>Lc <\/i>m\u00f4 t\u1ea3 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111ang tr\u00ean \u0111\u01b0\u1eddng l\u00ean Gi\u00earusalem, t\u00e1c gi\u1ea3 kh\u00f4ng bao gi\u1edd cho bi\u1ebft c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c sai ph\u00e1i \u0111i \u0111\u00e2u v\u00e0 sau \u0111\u00f3 t\u1eeb \u0111\u00e2u tr\u1edf v\u1ec1. Nh\u01b0ng qua vi\u1ec7c sai ph\u00e1i nh\u00f3m m\u00f4n \u0111\u1ec7 n\u00e0y, ta hi\u1ec3u l\u00e0 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u00e0 s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi nh\u1eafm \u0111\u1ebfn to\u00e0n th\u1ec3 nh\u00e2n lo\u1ea1i.<\/p>\n<p><i>* \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ban ch\u1ec9 th\u1ecb cho b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 (2-12)<\/i><\/p>\n<p>\u0110\u00e2y l\u00e0 b\u1ea3n v\u0103n nh\u1eafc l\u1ea1i nh\u1eefng ch\u1ec9 th\u1ecb ban cho Nh\u00f3m M\u01b0\u1eddi Hai \u1edf <i>Lc<\/i> 9,1-6, nh\u01b0ng n\u00eau b\u1eadt hai \u0111i\u1ec3m quan tr\u1ecdng: t\u00ednh c\u1ea5p b\u00e1ch v\u00e0 th\u00e1i \u0111\u1ed9 th\u00f9 ngh\u1ecbch. C\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 ph\u1ea3i \u0111i t\u1eebng hai ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t v\u00ec ph\u1ea3i h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng trong t\u01b0 c\u00e1ch ch\u1ee9ng nh\u00e2n. C\u00e1c \u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec3 cho c\u00e1c tr\u1edf ng\u1ea1i l\u00e0m ch\u00f9n b\u01b0\u1edbc khi \u0111i rao gi\u1ea3ng v\u1ec1 N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa. Vi\u1ec7c ch\u1eefa l\u00e0nh v\u00e0 loan b\u00e1o ph\u1ea3i l\u00e0m nhanh nh\u01b0 nh\u1eefng th\u1ee3 g\u1eb7t ph\u1ea3i nhanh tay thu ho\u1ea1ch l\u00faa ch\u00edn v\u1ec1 kho. C\u00e1c \u00f4ng ph\u1ea3i hi\u1ec3u r\u1eb1ng c\u00e1c \u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111i \u0111\u1ec3 l\u00e0m nh\u1eefng b\u1ed5n ph\u1eadn x\u00e3 h\u1ed9i, b\u1edfi v\u00ec nh\u1eefng g\u00ec c\u00e1c \u00f4ng ph\u1ea3i gi\u1ea3ng v\u00e0 ph\u1ea3i l\u00e0m s\u1ebd \u0111\u1eb7t c\u00e1c \u00f4ng ra m\u1ed9t<i> <\/i>b\u00ean. C\u00e1c \u00f4ng s\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u1edd m\u00e0 ch\u00e0o h\u1ecfi nh\u01b0 quen l\u00e0m, hay \u0111\u1ec3 \u00fd t\u1edbi lo\u1ea1i l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c c\u00e1c \u00f4ng s\u1ebd d\u00f9ng, ho\u1eb7c t\u00ecm n\u01a1i tr\u00fa ng\u1ee5 ti\u1ec7n nghi h\u01a1n. S\u1ee9 \u0111i\u1ec7p c\u00e1c \u00f4ng ph\u1ea3i truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t l\u00e0: \u201cTri\u1ec1u \u0110\u1ea1i Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn g\u1ea7n c\u00e1c \u00f4ng\u201d. Cung c\u00e1ch c\u00e1c \u00f4ng l\u00e0m vi\u1ec7c l\u00e0 cung c\u00e1ch c\u1ee7a c\u00e1c th\u1ee3 g\u1eb7t \u0111ang v\u1ed9i g\u1eb7t l\u00faa k\u1ebbo l\u00faa b\u1ecb h\u01b0 \u0111i. Tuy nhi\u00ean, c\u00e1c \u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111i nh\u01b0 chi\u00ean con \u0111i v\u00e0o gi\u1eefa b\u1ea7y s\u00f3i, ngh\u0129a l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 ph\u01b0\u01a1ng th\u1ebf t\u1ef1 v\u1ec7, nh\u01b0 nh\u1eefng th\u1ecd t\u1ea1o y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i \u0111\u1ee9ng tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng t\u1ea5n c\u00f4ng g\u1ea7n k\u1ec1.<\/p>\n<p>Cc. 5-7 b\u00e0n \u0111\u1ebfn c\u00e1ch c\u01b0 x\u1eed c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 trong c\u00e1c nh\u00e0; c\u00f2n cc. 8-9 b\u00e0n \u0111\u1ebfn l\u1ed1i s\u1ed1ng c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng trong c\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ed1.<\/p>\n<p>D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 l\u00fd do khi\u1ebfn t\u00e1c gi\u1ea3 <i>Lc<\/i> vi\u1ebft b\u1ea3n v\u0103n l\u1eb7p l\u1ea1i n\u00e0y (\u201c\u0111i\u1ec7p v\u0103n\u201d) l\u00e0 s\u1ee9 m\u1ea1ng rao gi\u1ea3ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 d\u00e0nh ri\u00eang cho Nh\u00f3m M\u01b0\u1eddi Hai; nh\u1eefng \u201cng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c\u201d c\u0169ng s\u1ebd tham gia v\u00e0o vi\u1ec7c l\u00e0m ch\u1ee9ng cho \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u00e0 cho L\u1eddi c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi. \u0110\u00e2y l\u00e0 chi\u1ec1u h\u01b0\u1edbng c\u1ee7a s\u00e1ch <i>Cv<\/i>.<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Gi\u00easu kh\u00f4ng t\u1ee9c kh\u1eafc truy\u1ec1n c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 rao gi\u1ea3ng v\u00e0 ch\u1eefa l\u00e0nh. V\u1eeba ghi nh\u1eadn \u201cl\u00faa ch\u00edn \u0111\u1ea7y \u0111\u1ed3ng m\u00e0 th\u1ee3 g\u1eb7t l\u1ea1i \u00edt\u201d xong, Ng\u00e0i b\u1ea3o c\u00e1c \u00f4ng h\u00e3y c\u1ea7u nguy\u1ec7n \u0111\u1ec3 xin Thi\u00ean Ch\u00faa sai th\u1ee3 g\u1eb7t \u0111\u1ebfn. Vi\u1ec7c g\u1eb7t l\u00faa l\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa; c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 ch\u1ec9 l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u1ee3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed \u0111\u1ebfn l\u00e0m vi\u1ec7c m\u00e0 th\u00f4i. Nh\u01b0 th\u1ebf, k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a c\u00f4ng vi\u1ec7c thu ho\u1ea1ch kh\u00f4ng nh\u1eefng l\u1ec7 thu\u1ed9c v\u00e0o s\u1ef1 c\u1ed9ng t\u00e1c c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng, m\u00e0 c\u00f2n t\u00f9y thu\u1ed9c v\u00e0o l\u1eddi c\u1ea7u nguy\u1ec7n c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng n\u1eefa. Ch\u1ee7 ru\u1ed9ng l\u00e0 Thi\u00ean Ch\u00faa (ng\u01b0\u1eddi ta ph\u1ea3i rao gi\u1ea3ng N\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Ng\u00e0i). \u1ede 8,11, L\u1eddi c\u1ee7a Ng\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00ed v\u1edbi h\u1ea1t gi\u1ed1ng gieo v\u00e0o l\u00f2ng \u0111\u1ea5t. B\u00e2y gi\u1edd vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng v\u1ec1 N\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u00e1n ti\u1ebfp so s\u00e1nh v\u1edbi m\u1ed9t<i> <\/i>m\u00f9a g\u1eb7t. \u0110\u1ebfn \u0111\u00e2y ta ghi nh\u1eadn r\u1eb1ng \u0110\u1ee9c Gi\u00easu nh\u1ea5n m\u1ea1nh tr\u00ean nhu c\u1ea7u c\u00f3 c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 nh\u01b0 l\u00e0 c\u00e1c c\u1ed9ng s\u1ef1 vi\u00ean; c\u00f2n b\u1ea3n th\u00e2n Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c sai \u0111i rao gi\u1ea3ng (4,18) nay sai nh\u1eefng \u201cng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c\u201d \u0111i, v\u00e0 \u0111i \u0111\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi (10,1); c\u00e1c \u00f4ng s\u1ebd l\u00e0 nh\u1eefng \u0111\u1ea1i di\u1ec7n c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi (10,16).<\/p>\n<p>C\u00e1c ch\u1ec9 th\u1ecb k\u1ebft th\u00fac b\u1eb1ng m\u1ed9t<i> <\/i>ghi nh\u1eadn mang gi\u1ecdng \u0111e d\u1ecda so s\u00e1nh c\u00e1c th\u00e0nh \u0111\u00e3 t\u1eeb ch\u1ed1i c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 th\u00e0nh qu\u00ea h\u01b0\u01a1ng Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 Nadar\u00e9t, \u0111\u00e3 t\u1eeb ch\u1ed1i s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi, ho\u1eb7c\u00a0 l\u00e0ng Samari n\u1ecd \u0111\u00e3 kh\u00f4ng ti\u1ebfp \u0111\u00f3n Ng\u01b0\u1eddi khi\u1ebfn c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 mu\u1ed1n xin l\u1eeda tr\u1eddi xu\u1ed1ng thi\u00eau h\u1ee7y (9,53-54), v\u1edbi m\u1ed9t<i> <\/i>th\u00e0nh C\u1ef1u \u01af\u1edbc tr\u1ee9 danh, l\u00e0 X\u01a1\u0111om, \u0111\u00e3 b\u1ecb l\u1eeda v\u00e0 di\u00eam sinh thi\u00eau r\u1ee5i (<i>St<\/i> 19,24). V\u00e0o ng\u00e0y ph\u00e1n x\u00e9t, X\u01a1\u0111om v\u1edbi t\u1ea5t c\u1ea3 s\u1ef1 gian \u00e1c c\u1ee7a th\u00e0nh l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c x\u1eed khoan h\u1ed3ng h\u01a1n c\u00e1c th\u00e0nh kia v\u00ec h\u1ecd \u0111\u00e3 lo\u1ea1i tr\u1eeb nh\u1eefng \u0111\u1eb7c s\u1ee9 c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa. L\u1eddi \u0111e d\u1ecda n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh \u0111i\u1ec3m t\u1ef1a cho nh\u1eefng l\u1eddi nguy\u1ec1n r\u1ee7a sau \u0111\u00f3 (nh\u01b0ng Ph\u1ee5ng v\u1ee5 kh\u00f4ng \u0111\u1ecdc \u1edf \u0111\u00e2y).<\/p>\n<p>\u0110\u1ebfn \u0111\u00e2y, c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n Kit\u00f4 h\u1eefu th\u1eddi t\u00e1c gi\u1ea3 <i>Lc<\/i> th\u1ea5y nh\u1eefng n\u1ed7 l\u1ef1c truy\u1ec1n gi\u00e1o c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi s\u1ee9 m\u1ea1ng c\u1ee7a ch\u00ednh \u0110\u1ee9c Gi\u00easu. Nh\u01b0 v\u1eady, c\u00f4ng vi\u1ec7c rao gi\u1ea3ng c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n Kit\u00f4 h\u1eefu ti\u00ean kh\u1edfi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u00e9n r\u1ec5 trong gi\u00e1o hu\u1ea5n v\u00e0 l\u1ec7nh truy\u1ec1n n\u00e0y c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu.<\/p>\n<p><i>* Nh\u1eefng nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh sau khi b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111i gi\u1ea3ng v\u1ec1 (17-20)\u00a0 <\/i><\/p>\n<p>T\u00e1c gi\u1ea3 \u0111\u00e3 g\u1eafn v\u00e0o truy\u1ec7n \u0110\u1ee9c Gi\u00easu sai ph\u00e1i \u201cb\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c\u201d m\u1ed9t l\u1eddi t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt v\u1ec1 vi\u1ec7c c\u00e1c \u00f4ng tr\u1edf v\u1ec1, ph\u1ea7n b\u00e1o c\u00e1o c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng v\u1ec1 k\u1ebft qu\u1ea3 m\u1ef9 m\u00e3n, v\u00e0 ba l\u1eddi b\u00ecnh c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u1ec1 b\u00e1o c\u00e1o c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng cho bi\u1ebft nh\u1eefng hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c trong t\u01b0 c\u00e1ch \u0111\u1ea1i di\u1ec7n c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi. Ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf qua m\u1ed9t<i> <\/i>b\u00ean, s\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng ph\u1ea3n gi\u1eefa s\u1ef1 vi\u1ec7c Xatan t\u1eeb tr\u1eddi r\u01a1i xu\u1ed1ng v\u00e0 vi\u1ec7c t\u00ean c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi tr\u00ean tr\u1eddi, v\u00e0 b\u00ean kia, s\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng ph\u1ea3n gi\u1eefa \u0111i\u1ec1u \u0111i theo \u201cdanh\u201d Ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 h\u1eadu qu\u1ea3 c\u1ee7a c\u00f4ng vi\u1ec7c h\u1ecd l\u00e0m, l\u00e0 \u201ct\u00ean\u201d c\u1ee7a h\u1ecd th\u1ef1c s\u1ef1 \u0111\u01b0\u1ee3c ghi tr\u00ean tr\u1eddi.<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Gi\u00easu t\u00f3m c\u00e1c hi\u1ec7u qu\u1ea3 c\u1ee7a s\u1ee9 v\u1ee5 c\u1ee7a b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] \u00f4ng b\u1eb1ng h\u00ecnh \u1ea3nh Xatan b\u1ecb tr\u1ee5c xu\u1ea5t kh\u1ecfi ngai (c. 18). Sau \u0111\u00f3 (c. 19), Ng\u01b0\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch th\u00eam s\u1ef1 th\u1ea5t b\u1ea1i c\u1ee7a t\u00e0 th\u1ea7n: trong t\u01b0 c\u00e1ch \u0111\u1ea1i di\u1ec7n c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu, c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 c\u00f3 \u201cquy\u1ec1n\u201d tr\u00ean m\u1ecdi d\u1ea1ng bi\u1ec3u l\u1ed9 c\u1ee7a t\u00e0 th\u1ea7n (th\u1ec3 l\u00fd, bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng, v\u00e0 nh\u00e2n h\u1ecdc). Nh\u1eadn x\u00e9t cu\u1ed1i c\u00f9ng c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu (c. 20) \u0111\u01b0a s\u1ee9 v\u1ee5 c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 v\u00e0o \u0111\u00fang vi\u1ec5n t\u01b0\u1ee3ng thi\u00ean gi\u1edbi: l\u00fd do khi\u1ebfn c\u00e1c \u00f4ng vui m\u1eebng l\u00e0 v\u00ec ch\u00ednh Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 ghi t\u00ean c\u00e1c \u00f4ng v\u00e0o s\u1ed5 h\u1eb1ng s\u1ed1ng, v\u00e0o danh s\u00e1ch nh\u1eefng k\u1ebb \u0111\u01b0\u1ee3c Ng\u00e0i \u01b0u \u00e1i. \u0110\u1ee9c Gi\u00easu l\u00e1i s\u1ef1 ch\u00fa \u00fd c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 ra kh\u1ecfi nh\u1eefng t\u01b0 t\u01b0\u1edfng v\u1ec1 m\u1ed9t<i> <\/i>th\u00e0nh c\u00f4ng l\u1eaby l\u1eebng, g\u00e2y c\u1ea3m gi\u00e1c m\u1ea1nh, \u0111\u1ec3 \u0111i \u0111\u1ebfn m\u1ed9t<i> <\/i>nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 t\u01b0 c\u00e1ch c\u1ee7a h\u1ecd tr\u00ean tr\u1eddi. C\u00f3 quy\u1ec1n l\u1ef1c tr\u00ean ma qu\u1ec9 kh\u00f4ng b\u1ea3o \u0111\u1ea3m cho c\u00f3 s\u1ef1 s\u1ed1ng; \u0111\u01b0\u1ee3c ghi t\u00ean v\u00e0o s\u1ed5 s\u1ef1 s\u1ed1ng m\u1edbi l\u00e0 \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng k\u1ec3.<\/p>\n<p><i>+ K\u1ebft lu\u1eadn<\/i><\/p>\n<p>C\u00e1c \u0111\u00f2i h\u1ecfi c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u1edbi b\u1ea3y m\u01b0\u01a1i [hai] m\u00f4n \u0111\u1ec7 gi\u1ed1ng v\u1edbi nh\u1eefng \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u0111\u1ed1i v\u1edbi Nh\u00f3m M\u01b0\u1eddi Hai (9,1-6). H\u1eb3n \u0111\u00e2y c\u0169ng l\u00e0 nh\u1eefng y\u00eau c\u1ea7u m\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 th\u1eeba sai m\u1ecdi th\u1eddi ph\u1ea3i \u0111\u00e1p \u1ee9ng: loan b\u00e1o h\u00f2a b\u00ecnh thi\u00ean sai v\u00e0 N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111ang \u0111\u1ebfn, trong s\u1ef1 d\u1ecbu \u00eam v\u00e0 ngh\u00e8o kh\u00f3, nh\u00e2n \u00e1i v\u00e0 ph\u1ee5c v\u1ee5, v\u00f4 v\u1ecb l\u1ee3i v\u00e0 ch\u1ea5p nh\u1eadn n\u1ebfp s\u1ed1ng b\u1ea5p b\u00eanh, thi\u1ebfu ti\u1ec7n nghi v\u00e0 an to\u00e0n. Ch\u1ec9 v\u1edbi c\u00e1i gi\u00e1 n\u00e0y, c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 m\u1edbi \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfn th\u1eafng tr\u00ean Th\u1ea7n D\u1eef v\u00e0 c\u00f4ng tr\u1ea1ng \u0111\u01b0\u1ee3c Thi\u00ean Ch\u00faa ghi nh\u1edb.<\/p>\n<p><b>5.- G\u1ee3i \u00fd suy ni\u1ec7m<\/b><\/p>\n<p>1. \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 ghi nh\u1eadn:\u00a0 \u201cL\u00faa ch\u00edn \u0111\u1ea7y \u0111\u1ed3ng m\u00e0 th\u1ee3 g\u1eb7t l\u1ea1i \u00edt\u201d. Tuy nhi\u00ean, Ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i m\u1eddi c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 c\u1ea7u xin ch\u1ee7 m\u00f9a g\u1eb7t g\u1eedi th\u1ee3 \u0111\u1ebfn. Nh\u01b0 th\u1ebf, Ng\u00e0i nh\u1eafc c\u00e1c \u00f4ng nh\u1edb r\u1eb1ng Thi\u00ean Ch\u00faa l\u00e0 Ch\u00faa c\u1ee7a d\u00e2n ch\u00fang v\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng g\u00ec li\u00ean h\u1ec7 \u0111\u1ebfn d\u00e2n ch\u00fang th\u00ec \u0111\u1ec1u \u1edf d\u01b0\u1edbi quy\u1ec1n ch\u00faa t\u1ec3 c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa. Ai mu\u1ed1n th\u1eadt s\u1ef1 gi\u00fap \u0111\u1ee1 d\u00e2n ch\u00fang, th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 m\u00ecnh \u0111i theo s\u00e1ng ki\u1ebfn ri\u00eang v\u00e0 nh\u00e2n danh m\u00ecnh, nh\u01b0ng ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee7 m\u00f9a g\u1eb7t sai \u0111i.<\/p>\n<p>2. Ch\u00ednh \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 sai c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111i. Ng\u01b0\u1eddi x\u1eed s\u1ef1 nh\u01b0 l\u00e0 ch\u1ee7 m\u00f9a g\u1eb7t. Th\u1eadt ra Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m nh\u00e2n danh Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 l\u00e0m v\u00ec l\u00f2ng t\u1eeb bi th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t \u0111\u1ed1i v\u1edbi d\u00e2n. C\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 ra \u0111i ph\u1ea3i chu to\u00e0n s\u1ee9 m\u1ea1ng theo chi\u1ec1u h\u01b0\u1edbng n\u00e0y.<\/p>\n<p>3. H\u00e0nh l\u00fd c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 mang theo ch\u1eb3ng c\u00f3 g\u00ec, ngo\u00e0i s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p ph\u1ea3i truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t. C\u00e1c \u00f4ng kh\u00f4ng l\u00e0 g\u00ec kh\u00e1c ngo\u00e0i t\u01b0 c\u00e1ch s\u1ee9 gi\u1ea3 c\u1ee7a s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p n\u00e0y v\u00e0 c\u00e1c \u00f4ng kh\u00f4ng mang theo g\u00ec ngo\u00e0i s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p n\u00e0y. R\u00f5 r\u00e0ng c\u00e1c \u00f4ng c\u1ea7n m\u1ed9t<i> <\/i>h\u00e0nh trang v\u00e0 m\u1ed9t<i> <\/i>n\u01a1i c\u01b0 ng\u1ee5. Tuy nhi\u00ean, c\u00e1c \u00f4ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f2i h\u1ecfi g\u00ec v\u00e0 b\u1eadn t\u00e2m g\u00ec c\u1ea3. C\u00e1c \u00f4ng ch\u1ec9 ph\u1ea3i ho\u00e0n to\u00e0n quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a c\u00e1c \u00f4ng m\u00e0 th\u00f4i. M\u1ed9t \u0111\u00f2i h\u1ecfi ph\u1ea3i ngh\u00e8o kh\u00f3, khi\u00eam nh\u01b0\u1eddng v\u00e0 ch\u1ea5p nh\u1eadn y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i nh\u01b0 th\u1ebf, th\u00ec ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i v\u1edbi c\u00e1m d\u1ed7 mu\u1ed1n \u0111\u1ea1t hi\u1ec7u n\u0103ng b\u1eb1ng m\u1ecdi gi\u00e1.<\/p>\n<p>4. Vi\u1ec7c loan b\u00e1o Tin M\u1eebng kh\u00f4ng\u00a0 th\u1ec3 l\u00e0 chuy\u1ec7n c\u1ee7a m\u1ed9t<i> <\/i>c\u00e1 nh\u00e2n ri\u00eang l\u1ebb m\u00e0 l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a m\u1ed9t<i> <\/i>c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n, cho d\u00f9 \u1edf d\u1ea1ng ph\u00f4i thai. Kh\u00f4ng ng\u01b0\u1eddi m\u00f4n \u0111\u1ec7 n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 cho r\u1eb1ng m\u00ecnh c\u00f3 s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p Kit\u00f4 gi\u00e1o v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ea3n \u1ea3nh \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ebft s\u1ef1 phong ph\u00fa c\u1ee7a s\u1ee9 \u0111i\u1ec7p. Ch\u00ednh l\u00e0 trong \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i m\u00e0 t\u00f4i s\u1ebd n\u00f3i v\u1ec1 m\u1ed9t<i> <\/i>v\u1ecb Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 ch\u1ea5p nh\u1eadn \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i v\u1edbi lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi cho \u0111\u1ebfn \u0111\u1ed9 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi<i> <\/i>trong lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p><b><i>Lm FX V\u0169 Phan Long, ofm<\/i><\/b><\/p>\n<p>&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8211;<br clear=\"all\" \/> <a href=\"http:\/\/kinhthanhvn.org\/viewItem.jhtml?itemId=7420#_ftnref1\">[1]<\/a> Vocative.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Luca 10,1-12.17-20 \u2013 CN XIV TN &#8211; C Vi\u1ec7c loan b\u00e1o Tin M\u1eebng kh\u00f4ng\u00a0 th\u1ec3 l\u00e0 chuy\u1ec7n c\u1ee7a m\u1ed9t c\u00e1 nh\u00e2n ri\u00eang l\u1ebb m\u00e0 l\u00e0 vi\u1ec7c c\u1ee7a m\u1ed9t c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n, cho d\u00f9 \u1edf d\u1ea1ng ph\u00f4i thai. 1.- Ng\u1eef c\u1ea3nh V\u1eeba b\u1eaft \u0111\u1ea7u ph\u1ea7n t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt cu\u1ed9c h\u00e0nh tr\u00ecnh l\u00ean Gi\u00earusalem (9,51), t\u00e1c gi\u1ea3 Luca \u0111\u01b0a &#8230; <span class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/su-mang-cua-bay-muoi-hai-mon-de\/\">[Read more&#8230;]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-phaolo","4":"post-9896","6":"format-standard","7":"category-thanh-kinh"},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9896","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9896"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9896\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9898,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9896\/revisions\/9898"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9896"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9896"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9896"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}