{"id":5605,"date":"2012-02-17T22:14:45","date_gmt":"2012-02-17T16:14:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/?p=5605"},"modified":"2012-02-17T22:14:45","modified_gmt":"2012-02-17T16:14:45","slug":"d%e1%bb%a9c-giesu-tha-t%e1%bb%99i-va-ch%e1%bb%afa-lanh-ng%c6%b0%e1%bb%9di-b%e1%ba%a1i-li%e1%bb%87t","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/d%e1%bb%a9c-giesu-tha-t%e1%bb%99i-va-ch%e1%bb%afa-lanh-ng%c6%b0%e1%bb%9di-b%e1%ba%a1i-li%e1%bb%87t\/","title":{"rendered":"\u0110\u1ee9c Gi\u00easu Tha T\u1ed9i v\u00e0 Ch\u1eefa L\u00e0nh Ng\u01b0\u1eddi B\u1ea1i Li\u1ec7t"},"content":{"rendered":"<p align=\"center\"><strong><a href=\"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/1.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright  wp-image-5606\" style=\"border: 1px solid black;\" title=\"1\" src=\"http:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-content\/uploads\/2012\/02\/1.png\" alt=\"\" width=\"351\" height=\"515\" \/><\/a><\/strong><strong>(M\u00e1cc\u00f4 2,1-12 \u2013 CN VII TN &#8211; B)<\/strong><\/p>\n<p><strong>Trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng, ch\u1eafc ch\u1eafn ch\u00fang ta \u0111\u00e3 g\u1eb7p nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u201cb\u1ea1i li\u1ec7t\u201d. H\u1eb3n l\u00e0 ch\u00fang ta c\u0169ng \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00faa Kit\u00f4 m\u1eddi g\u1ecdi tr\u1edf th\u00e0nh \u201ctay\u201d, \u201cch\u00e2n\u201d \u0111\u1ec3 gi\u00fap nh\u1eefng anh ch\u1ecb em \u0111ang b\u1ecb b\u1ebf t\u1eafc \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00f4i nh\u00e0, n\u01a1i \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111ang hi\u1ec7n di\u1ec7n.<\/strong>\u00a0<strong><\/strong><\/p>\n<p><strong>1.- Ng\u1eef c\u1ea3nh <\/strong><\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng 1 <em>Mc<\/em> l\u00e0 m\u1ed9t ch\u01b0\u01a1ng c\u00f3 nh\u1eefng \u00e2m vang chi\u1ebfn th\u1eafng kh\u1ea3i ho\u00e0n. V\u00e0o d\u1ecbp Ph\u00e9p R\u1eeda, \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00faa Cha (v\u00e0 Ch\u00faa Th\u00e1nh Th\u1ea7n) l\u00e0m ch\u1ee9ng cho. T\u1ea1i hoang \u0111\u1ecba, Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 th\u1eafng qu\u1ef7 v\u00e0 c\u00e1c thi\u00ean th\u1ea7n \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn ph\u1ee5c v\u1ee5 Ng\u01b0\u1eddi. R\u1ed3i b\u1ed1n m\u00f4n \u0111\u1ec7 \u0111\u00e3 b\u1ecf m\u1ecdi s\u1ef1 m\u00e0 \u0111i theo Ng\u01b0\u1eddi. L\u1eddi Ng\u01b0\u1eddi rao gi\u1ea3ng \u0111\u1ec3 loan b\u00e1o Tin M\u1eebng v\u1ec1 N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa, v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 c\u00e1c ph\u00e9p l\u1ea1 l\u1eaby l\u1eebng Ng\u01b0\u1eddi th\u1ef1c hi\u1ec7n, \u0111\u00e3 l\u00f4i k\u00e9o c\u00e1c \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng \u0111\u1ebfn v\u1edbi Ng\u01b0\u1eddi. M\u1ecdi s\u1ef1 d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 xu\u00f4i ch\u1ea3y t\u1ed1t \u0111\u1eb9p.<\/p>\n<p>Ch\u01b0\u01a1ng 1 c\u1ee7a <em>TM II<\/em> cho th\u1ea5y lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 n\u1ea1n nh\u00e2n c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ec7nh t\u1eadt v\u00e0 ma qu\u1ef7: \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1eefa l\u00e0nh c\u00e1c b\u1ec7nh nh\u00e2n v\u00e0 gi\u1ea3i tho\u00e1t nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb qu\u1ef7 \u00e1m. Ch\u01b0\u01a1ng 2 c\u0169ng n\u00f3i \u0111\u1ebfn nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1eefa l\u00e0nh (2,3-12; 3,1-5), nh\u01b0ng b\u00e0n \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1ebfn c\u00e1c tr\u1edf ng\u1ea1i l\u1edbn cho t\u01b0\u01a1ng quan c\u1ee7a lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi v\u1edbi Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 v\u1edbi nhau; nh\u1eefng tr\u1edf ng\u1ea1i n\u00e0y, \u0110\u1ee9c Gi\u00easu s\u1ebd lo\u1ea1i tr\u1eeb b\u1eb1ng c\u00e1ch ban cho lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t s\u1ef1 hi\u1ec7p th\u00f4ng m\u1edbi.<em> <\/em><\/p>\n<p>S\u1ef1 vi\u1ec7c \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1eefa l\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t Caph\u00e1cnaum \u0111\u00e1nh d\u1ea5u m\u1ed9t kh\u00fac quanh: k\u1ec3 t\u1eeb nay, kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1ec9 c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u00e1i m\u1ed9 m\u00e0 th\u00f4i. Cu\u1ed9c chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u \u0111\u00e3 manh nha; l\u00fac \u0111\u1ea7u th\u00ec manh nha \u1edf b\u00ecnh di\u1ec7n nh\u1eefng tranh lu\u1eadn (2,1\u20133,6: n\u0103m cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn).<\/p>\n<p>S\u1ef1 c\u1ed1 tha t\u1ed9i v\u00e0 ch\u1eefa l\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t v\u00e0o \u0111\u1ea7u chu\u1ed7i n\u0103m cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn. Ba truy\u1ec7n \u1edf gi\u1eefa (b\u1eefa \u0103n v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1ed9i l\u1ed7i: 2,15; tranh lu\u1eadn v\u1ec1 \u0103n chay: 2,18; b\u1ee9t c\u00e1c b\u00f4ng l\u00faa: 2,23) l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u01a1n v\u1ecb c\u00f3 t\u1eeb tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng theo c\u00f9ng m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed3 (x. ba c\u00e2u th\u1eafc m\u1eafc \u1edf 2,16.18.24), nh\u1eafm \u0111\u1ebfn nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c v\u00e0 l\u1ed1i x\u1eed s\u1ef1 x\u00e3 h\u1ed9i c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ho\u1eb7c c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7. Hai truy\u1ec7n ch\u1eefa ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t (2,1-12) v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i tay (3,1-6) r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 c\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 tr\u01b0\u1edbc <em>Mc<\/em>, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o \u0111\u1ea7u v\u00e0 cu\u1ed1i chu\u1ed7i n\u00e0y, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c tri\u1ec3n khai d\u01b0\u1edbi d\u1ea1ng tranh lu\u1eadn.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, <em>Mc<\/em> \u0111\u00e3 ghi d\u1ea5u \u1ea5n c\u00e1 nh\u00e2n v\u00e0o chu\u1ed7i n\u00e0y. H\u1ea7u ch\u1eafc ch\u00ednh ng\u00e0i \u0111\u00e3 th\u00e1p truy\u1ec7n v\u1ec1 \u01a1n g\u1ecdi c\u1ee7a L\u00eavi v\u00e0o \u0111\u00e2y \u0111\u1ec3 minh h\u1ecda t\u01b0 c\u00e1ch c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu l\u00e0 \u0110\u1ea5ng \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 g\u1ecdi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1ed9i l\u1ed7i: Ng\u00e0i \u0111\u00e3 ngh\u0129 t\u1edbi c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n c\u1ee7a ng\u00e0i l\u00e0 c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n g\u1ed1c D\u00e2n ngo\u1ea1i. C\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ra \u1edf \u0111\u00e2y c\u00f3 m\u1ed9t c\u1ea5u tr\u00fac \u0111\u1ed3ng t\u00e2m (\u0111\u00f3ng khung) (Mourlon Bearnaert):<\/p>\n<p>a. Ch\u1eefa ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t (2,1-9),<\/p>\n<p>b. kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 quy\u1ec1n c\u1ee7a Con Ng\u01b0\u1eddi (2,10-12),<\/p>\n<p>c. ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu<strong> <\/strong>(2,13-17),<\/p>\n<p>d. nh\u1eefng <em>logia<\/em> c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u1ec1 ch\u00e0ng r\u1ec3 b\u1ecb \u0111em \u0111i (2,18-22),<\/p>\n<p>c\u2019. nh\u1eefng ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7 v\u00e0 nh\u1eefng ph\u1ea3n \u1ee9ng c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu<strong> <\/strong>(2,23-26),<\/p>\n<p>b\u2019. kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh v\u1ec1 quy\u1ec1n l\u00e0m ch\u1ee7 c\u1ee7a Con Ng\u01b0\u1eddi (2,27-28),<\/p>\n<p>a\u2019. ch\u1eefa l\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i tay (3,1-6).<br \/>\nChu\u1ed7i n\u00e0y c\u00f3 m\u1ed9t t\u1ea7m quan tr\u1ecdng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t trong <em>Mc<\/em> b\u1edfi v\u00ec n\u00f3 chi\u1ebfm tr\u1ecdn\u00a0 th\u1eddi gian \u0111\u1ea7u trong s\u1ee9 v\u1ee5 c\u00f4ng khai c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu. Ch\u1eb3ng m\u1ea5y ch\u1ed1c t\u01b0\u01a1ng quan gi\u1eefa \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u00e0 gi\u1edbi l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Do Th\u00e1i gi\u00e1o \u0111\u00e3 \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 \u0111o\u1ea1n tuy\u1ec7t (3,6). Ngay tr\u01b0\u1edbc cu\u1ed9c Kh\u1ed5 n\u1ea1n, s\u1ee9 v\u1ee5 c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu c\u0169ng s\u1ebd ch\u1ea5m d\u1ee9t b\u1eb1ng m\u1ed9t lo\u1ea1t n\u0103m xung \u0111\u1ed9t kh\u00e1c (11,27\u201312,37). To\u00e0n th\u1ec3 s\u1ee9 v\u1ee5 c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu nh\u01b0 th\u1ebf \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00f3ng khung trong nh\u1eefng c\u1ea3nh \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u. \u0110\u1ea5y \u0111\u00fang l\u00e0 m\u1ed9t ph\u00e2n \u0111o\u1ea1n mang t\u00ednh\u00a0 \u201cchi\u1ebfn \u0111\u1ea5u\u201d. Kh\u00f4ng c\u00f3 n\u01a1i n\u00e0o kh\u00e1c, ngo\u1ea1i tr\u1eeb trong c\u00e1c b\u00e0i t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt v\u1ec1 Kh\u1ed5 n\u1ea1n, c\u00e1c \u0111\u1ed1i th\u1ee7 l\u1ea1i t\u1ecf ra n\u0103ng \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 th\u1ebf, h\u1ecd n\u1ed1i ti\u1ebfp nhau m\u00e0 r\u00ecnh r\u1eadp \u0110\u1ee9c Gi\u00easu th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean (kinh s\u01b0: 2,6; kinh s\u01b0 thu\u1ed9c nh\u00f3m Pharis\u00eau: 2,16; Pharis\u00eau: 2,23; nh\u00f3m Pharis\u00eau v\u00e0 phe H\u00ear\u00f4\u0111\u00ea: 3,6).<\/p>\n<p>Nh\u00e2n v\u1eadt trung t\u00e2m l\u00e0 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u1edbi nh\u1eefng l\u1eddi n\u00f3i \u0111anh th\u00e9p, v\u00e9n m\u1edf cho th\u1ea5y b\u1ea3n th\u00e2n v\u00e0 s\u1ee9 m\u1ea1ng c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi. C\u00f3 hai nh\u00f3m \u00edt r\u00f5 n\u00e9t h\u01a1n, l\u00e0 \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng v\u00e0 c\u00e1c m\u00f4n \u0111\u1ec7, l\u00e0m th\u00e0nh c\u1eed to\u1ea1 ch\u1ee9ng ki\u1ebfn c\u00e1c cu\u1ed9c xung \u0111\u1ed9t n\u00e0y.<\/p>\n<p><strong>2.- B\u1ed1 c\u1ee5c<\/strong><\/p>\n<p>B\u1ea3n v\u0103n c\u00f3 th\u1ec3 chia th\u00e0nh ba ph\u1ea7n:<\/p>\n<p>1) M\u1edf (2,1-2);<\/p>\n<p>2) T\u01b0\u1eddng thu\u1eadt ph\u00e9p l\u1ea1 (2,3-5a.11-12);<\/p>\n<p>3) Tranh lu\u1eadn (d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o sau) (2,5b-10).<\/p>\n<p><strong>3.- V\u00e0i \u0111i\u1ec3m ch\u00fa gi\u1ea3i<\/strong><\/p>\n<p>&#8211; <em>V\u00e0i ng\u00e0y sau <\/em>(1): Chi ti\u1ebft n\u00e0y kh\u00f4ng cho ta bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00ec r\u00f5 r\u00e0ng c\u1ea3.<\/p>\n<p><em>&#8211; \u1edf nh\u00e0 <\/em>(<em>en oik\u01a1|<\/em>): T\u1eeb Hy L\u1ea1p <em>oikos<\/em> (v\u00e0 <em>oikia<\/em>) l\u00e0 \u201cnh\u00e0\u201d. V\u00ec \u1edf \u0111\u00e2y, t\u1eeb <em>oik\u00f4<\/em> kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ea1o t\u1eeb \u0111i tr\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng k\u00e8m theo t\u00ednh t\u1eeb n\u00e0o c\u1ea3, ng\u01b0\u1eddi ta cho r\u1eb1ng \u0111\u00f3 l\u00e0 \u201cng\u00f4i nh\u00e0\u201d \u0111\u00e3 n\u00f3i tr\u01b0\u1edbc, ngh\u0129a l\u00e0 nh\u00e0 c\u1ee7a Sim\u00f4n v\u00e0 Anr\u00ea (1,29) m\u00e0 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu coi nh\u01b0 \u201cnh\u00e0 m\u00ecnh\u201d. Nh\u01b0ng v\u00ec r\u1ea5t c\u00f3 th\u1ec3 2,1-2 ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ea3n t\u00f3m t\u1eaft, n\u00ean ng\u00f4i nh\u00e0 c\u0169ng ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t \u00fd ngh\u0129a bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng. \u1ede \u0111\u00e2y ch\u00ednh l\u00e0 n\u01a1i \u0110\u1ee9c Gi\u00easu gi\u1ea3ng d\u1ea1y v\u00e0 tha t\u1ed9i; \u1edf xa h\u01a1n, \u201cnh\u00e0\u201d s\u1ebd l\u00e0 n\u01a1i quy t\u1ee5 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u201cthi h\u00e0nh \u00fd mu\u1ed1n c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa\u201d v\u00e0 l\u00e0m th\u00e0nh gia \u0111\u00ecnh thi\u00eang li\u00eang c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu (<em>Mc<\/em> 3,20.31-35). So s\u00e1nh v\u1edbi c\u00e1c <em>TMNL<\/em> kh\u00e1c, ta th\u1ea5y <em>Mc<\/em> c\u00f3 6 l\u1ea7n d\u00f9ng t\u1eeb <em>oikos<\/em> ho\u1eb7c <em>oikia<\/em> theo ngh\u0129a \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t: 2,1 (<em>en oik\u00f4<\/em>); 3,20; 7,17; 9,28 (<em>eis oikon<\/em>); 9,33 (<em>en t\u00ea oikia)<\/em> v\u00e0 10,10 <em>(eis t\u00ean oikian)<\/em>. C\u00e1c c\u1ee5m t\u1eeb n\u00e0y l\u00e0 nh\u1eefng c\u00f4ng th\u1ee9c-ki\u1ec3u m\u1eabu \u0111\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 \u201c\u1edf b\u00ean trong\u201d, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i l\u1eadp kh\u00f4ng gian ri\u00eang t\u01b0 v\u1edbi kh\u00f4ng gian c\u00f4ng c\u1ed9ng. Trong t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00f3 s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng, \u201c[ng\u00f4i] nh\u00e0\u201d di\u1ec5n t\u1ea3 m\u1ed9t kh\u00f4ng gian <em>t\u00e1ch ri\u00eang<\/em>.<\/p>\n<p><em>&#8211; ng\u01b0\u1eddi ta t\u1ee5 t\u1eadp l\u1ea1i, \u0111\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i<\/em> (2): Ti\u1ebfng t\u0103m v\u00e0 s\u1ef1 thu h\u00fat c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t t\u1edbi m\u1ed9t \u0111\u1ec9nh cao. Ng\u01b0\u1eddi ta k\u00e9o \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 ch\u1edd \u0111\u1ee3i nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u thi\u1ec7n h\u1ea3o tr\u1ea7n th\u1ebf.<\/p>\n<p><em>&#8211; Ng\u01b0\u1eddi gi\u1ea3ng l\u1eddi cho h\u1ecd <\/em>(2): C\u00e1ch d\u00f9ng \u0111\u00fang t\u1eeb ng\u1eef\u00a0 \u201cL\u1eddi\u201d (<em>logos) <\/em>kh\u00f4ng k\u00e8m theo t\u00fac t\u1eeb, \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 \u201cTin M\u1eebng\u201d, l\u00e0 c\u00e1ch kh\u00f4ng th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng. Trong c\u00e1c s\u00e1ch <em>Tin M\u1eebng<\/em>, \u0111\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch ri\u00eang c\u1ee7a <em>Mc<\/em> (x. 4,14-20; 4,33). Th\u1eadt ra, \u0111\u00e2y l\u00e0 c\u00f4ng th\u1ee9c thu\u1ed9c v\u1ec1 ng\u00f4n ng\u1eef truy\u1ec1n gi\u00e1o c\u1ee7a Kit\u00f4 gi\u00e1o s\u01a1 khai (x. <em>Cv<\/em> 4,19.31; 8,25; 11,29 \u2026). V\u1edbi <em>Lc<\/em>, c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i <em>L\u1eddi <\/em>\u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00e2n-c\u00e1ch-ho\u00e1: L\u1eddi c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi gi\u00fap vi\u1ec7c (<em>Cv<\/em> 6,4; 20,24); L\u1eddi b\u1ea3o \u0111\u1ea3m b\u1eb1ng uy l\u1ef1c c\u1ee7a m\u00ecnh nh\u01b0 m\u1ed9t nh\u00e2n v\u1eadt (<em>Cv<\/em> 6,7; 19,20; x. <em>Lc<\/em> 1,80; 2,40), ho\u1eb7c nh\u01b0 h\u1ea1t gi\u1ed1ng (<em>Lc<\/em> 8,11; x. <em>Mc<\/em> 4,14-20).<\/p>\n<p><em>Th\u00e1nh Phaol\u00f4<\/em> c\u0169ng d\u00f9ng t\u1eeb <em>L\u1eddi<\/em> theo m\u1ed9t ngh\u0129a tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i (<em>1 Tx<\/em> 1,6; <em>2 Tm<\/em> 4,2), nh\u01b0ng th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng h\u01a1n, ng\u00e0i th\u00eam m\u1ed9t b\u1ed5 ng\u1eef v\u00e0o: L\u1eddi \u201cThi\u00ean Ch\u00faa\u201d (<em>1 Tx<\/em> 2,13; x. <em>2 Cr<\/em> 2,17; <em>Rm<\/em> 9,6; <em>Ep<\/em> 6,17\u2026), L\u1eddi \u201cc\u1ee7a \u0110\u1ee9c Kit\u00f4\u201d (<em>Rm<\/em> 10,17; <em>Cl<\/em> 3,16), L\u1eddi \u201cs\u1ef1 th\u1eadt\u201d (<em>1 Cr<\/em> 6,7; <em>Ep<\/em> 1,13; <em>Cl<\/em> 1,5), L\u1eddi \u201cho\u00e0 gi\u1ea3i\u201d (<em>2 Cr<\/em> 5,19), L\u1eddi \u201c[ban] s\u1ef1 s\u1ed1ng\u201d (<em>Pl<\/em> 2,16).<\/p>\n<p>&#8211; <em>ch\u00f5ng<\/em>: T\u1eeb Hy L\u1ea1p <em>krabattos<\/em> l\u00e0 c\u00e1i gi\u01b0\u1eddng c\u1ee7a b\u1ec7nh nh\u00e2n ngh\u00e8o (ch\u1ec9 c\u00f3 trong <em>Mc<\/em>, <em>Ga<\/em> v\u00e0 <em>Cv<\/em>), \u0111\u1ed1i l\u1ea1i v\u1edbi <em>klin\u00ea<\/em>, \u201cgi\u01b0\u1eddng ng\u1ee7\u201d, \u201cgi\u01b0\u1eddng ti\u1ec7c\u201d.<\/p>\n<p>&#8211; \u2026 <em>b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi khi\u00eang \u2026 d\u1ee1 m\u00e1i\u2026, r\u1ed3i th\u1ea3 ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t <\/em>(cc. 3-4): <em>Mc<\/em> mi\u00eau t\u1ea3 s\u1ed1ng \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 th\u1ebf, nh\u01b0ng <em>Mt<\/em> ch\u1ec9 gi\u1eef l\u1ea1i c\u00f3 m\u1ed9t chi ti\u1ebft: \u201cth\u1ea5y h\u1ecd c\u00f3 l\u00f2ng tin nh\u01b0 v\u1eady\u201d (<em>Mt<\/em> 9,2). Ta c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ef1 h\u1ecfi \u201ch\u1ecd\u201d l\u00e0 ai, th\u00ec <em>Mc<\/em> c\u00f3 \u0111\u00f3 \u0111\u1ec3 tr\u1ea3 l\u1eddi: \u201ch\u1ecd\u201d l\u00e0 \u201cb\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi\u201d khi\u00eang (c. 3) v\u00e0 h\u1eb3n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t n\u1eefa. C\u00f2n <em>Lc<\/em> th\u00ec th\u00edch nghi v\u1edbi ki\u1ec3u ki\u1ebfn tr\u00fac Hy L\u1ea1p n\u00ean \u0111\u00e3 thay s\u00e2n th\u01b0\u1ee3ng b\u1eb1ng \u0111\u1ea5t nh\u1ed3i r\u01a1m b\u1eb1ng \u201cm\u00e1i ng\u00f3i\u201d (<em>Lc<\/em> 5,19). Nh\u1eefng chi ti\u1ebft c\u1ee7a b\u1ea3n v\u0103n <em>Mc<\/em>, v\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb gi\u00e1o l\u00fd, h\u1eb3n l\u00e0 thu\u1ed9c m\u1ed9t s\u1ef1 vi\u1ec7c \u0111\u00e3 th\u1eadt s\u1ef1 x\u1ea3y ra.<\/p>\n<p>&#8211; <em>Th\u1ea5y h\u1ecd c\u00f3 l\u00f2ng tin <\/em>(5): \u0110\u1ee9c tin l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 c\u00f3 ph\u00e9p l\u1ea1: \u0111\u00e2y l\u00e0 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng \u0111\u01b0\u1ee3c <em>Mc<\/em> \u01b0a chu\u1ed9ng. Ng\u01b0\u1eddi th\u00edch tr\u1edf l\u1ea1i \u0111\u00f3: khi k\u1ebft th\u00fac s\u1ee9 v\u1ee5 t\u1ea1i Nadar\u00e9t, Ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd kh\u00f4ng ng\u1ea7n ng\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u201c\u0111\u00e3 kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m ph\u00e9p l\u1ea1 n\u00e0o t\u1ea1i \u0111\u00f3\u2026 v\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng tin\u201d (<em>Mc<\/em> 6,5-6). B\u1edfi v\u00ec kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh n\u00e0y qu\u00e1 m\u1ea1nh, <em>Mt<\/em> \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i m\u1ed9t ch\u00fat (x. <em>Mt<\/em> 13,58: \u201ckh\u00f4ng l\u00e0m \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u ph\u00e9p l\u1ea1\u2026\u201d). C\u0169ng ch\u1ec9 <em>Mc<\/em> ghi gi\u1eef l\u1ea1i cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u1edbi cha c\u1ee7a c\u1eadu b\u00e9 b\u1ecb \u0111\u1ed9ng kinh: \u0111\u00e2y l\u00e0 cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i phong ph\u00fa v\u1ec1 nh\u1eefng gi\u00e1o hu\u1ea5n n\u00f3i t\u1edbi t\u01b0\u01a1ng quan gi\u1eefa \u0111\u1ee9c tin v\u00e0 ph\u00e9p l\u1ea1 (x. 9,21-24). Th\u1eadt ra kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 c\u00f3 t\u00e1c gi\u1ea3 <em>TM II<\/em> m\u1edbi n\u00f3i \u0111\u1ebfn vai tr\u00f2 c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin trong vi\u1ec7c \u0111\u00f3n nh\u1eadn c\u00e1c ph\u00e9p l\u1ea1 (x. <em>Mt<\/em> 8,13;<em> <\/em>9,22.28-29; 15,28) ho\u1eb7c trong vi\u1ec7c tha t\u1ed9i (x. <em>Lc<\/em> 7,48-50; <em>Cv<\/em> 10,43; 13,38), nh\u01b0ng Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 nh\u1ea5n m\u1ea1nh v\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin h\u01a1n c\u00e1c t\u00e1c gi\u1ea3 kh\u00e1c trong m\u1ed9t s\u1ed1 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p.<\/p>\n<p><em>&#8211; ai n\u1ea5y \u0111\u1ec1u s\u1eedng s\u1ed1t v\u00e0 t\u00f4n vinh Thi\u00ean Ch\u00faa. H\u1ecd b\u1ea3o nhau \u2026 <\/em>(12): \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e2u k\u1ebft \u0111\u00fang v\u1edbi l\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed3<em> <\/em>c\u1ed5 \u0111i\u1ec3n c\u1ee7a c\u00e1c b\u00e0i t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt v\u1ec1 ph\u00e9p l\u1ea1. Tuy nhi\u00ean, s\u1ef1 ng\u1ea1c nhi\u00ean s\u1eedng s\u1ed1t n\u00e0y ch\u1ec9 l\u00e0 b\u01b0\u1edbc \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u01b0a t\u1edbi \u0111\u1ee9c tin. C\u00f3 hai l\u1ea7n <em>Mc<\/em> ghi nh\u1eadn nh\u01b0 th\u1ebf: khi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111i tr\u00ean m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc (6,52); khi Ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i \u0111\u1ebfn t\u1eeb b\u1ecf v\u00e0 loan b\u00e1o Th\u01b0\u01a1ng Kh\u00f3 (10,32t). C\u1ea7n ph\u1ea3i th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t h\u00e0nh tr\u00ecnh n\u1ed9i t\u00e2m l\u00e2u d\u00e0i v\u00e0 nh\u1ea5t l\u00e0 d\u01b0\u1edbi \u00e1nh s\u00e1ng c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa, \u0111\u1ec3 chuy\u1ec3n \u0111i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb s\u1ef1 s\u1eedng s\u1ed1t sang ni\u1ec1m tin (x. <em>Mc<\/em> 8,27-29; 9,22-24). <em>Lc<\/em> c\u00f2n n\u00eau r\u00f5 h\u01a1n n\u1eefa kho\u1ea3ng c\u00e1ch gi\u1eefa s\u1ef1 ng\u1ea1c nhi\u00ean \u0111\u01a1n thu\u1ea7n v\u00e0 \u0111\u1ee9c tin (so s\u00e1nh <em>Lc<\/em> 2,19 v\u1edbi 2,18; <em>Cv<\/em> 2,7.12 v\u1edbi 2,37).<\/p>\n<p><em>&#8211; N\u00e0y con, con \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i r\u1ed3i <\/em>(5b): C\u00e2u n\u00e0y v\u1eeba n\u00eau b\u1eadt \u00e2n hu\u1ec7 chan ch\u1ee9a t\u00ecnh th\u01b0\u01a1ng v\u1eeba kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh vi\u1ec7c tha t\u1ed9i, qua \u0111\u00f3 ch\u1ee9ng t\u1ecf quy\u1ec1n l\u1ef1c si\u00eau ph\u00e0m c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu (x. cc. 7.8-12).<\/p>\n<p>Trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng hi\u1ec7n nay c\u1ee7a b\u1ea3n v\u0103n <em>Mc<\/em>, c\u00e2u n\u00f3i n\u00e0y c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e2u n\u00f3i b\u00ed nhi\u1ec7m, m\u1ed9t <em>mash\u00e2l.<\/em><\/p>\n<p>T\u1ed9i l\u00e0 m\u1ed9t x\u00fac ph\u1ea1m \u0111\u1ebfn Thi\u00ean Ch\u00faa (x. <em>2 Sm<\/em> 12,13). L\u00e0 \u0110\u1ea5ng b\u1ecb x\u00fac ph\u1ea1m, ch\u1ec9 Thi\u00ean Ch\u00faa m\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 tha t\u1ed9i (x. <em>Is<\/em> 43,25). Ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i kh\u00f4ng nh\u01b0 ch\u00fang ta lo l\u1eafng v\u1ec1 nh\u1eefng ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n t\u00e2m l\u00fd v\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i c\u1ee7a t\u1ed9i. \u0110\u1ed1i v\u1edbi h\u1ecd, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ef1c t\u1ea1i ch\u1ee7 y\u1ebfu \u201ch\u01b0\u1edbng th\u1ea7n\u201d.<\/p>\n<p>V\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n ng\u1eef ph\u00e1p, c\u00e2u n\u00f3i c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e1i b\u1ecb \u0111\u1ecdng \u0111\u1ec3 \u00e1m ch\u1ec9 Thi\u00ean Ch\u00faa l\u00e0 ch\u1ee7 t\u1eeb (x. <em>Mt<\/em> 6,9-10; <em>Lc<\/em> 12,20). Nh\u01b0 v\u1eady, h\u1eb3n l\u00e0 c\u00e1c kinh s\u01b0, chuy\u00ean vi\u00ean Kinh Th\u00e1nh, \u0111\u00e3 c\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec3u c\u00e2u n\u00f3i c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu theo ngh\u0129a: \u201cThi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 tha t\u1ed9i cho con r\u1ed3i\u201d, tuy c\u00f3 qua trung gian l\u00e0 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu. Nh\u01b0ng l\u1ea1i c\u0169ng r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu mu\u1ed1n \u0111i xa h\u01a1n, b\u1edfi v\u00ec ngay sau \u0111\u00f3, Ng\u01b0\u1eddi minh nhi\u00ean kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng Ng\u01b0\u1eddi (\u201cCon Ng\u01b0\u1eddi\u201d) c\u00f3 quy\u1ec1n (<em>exousia) <\/em>tha t\u1ed9i (c. 9).<\/p>\n<p>&#8211; <em>\u00d4ng ta n\u00f3i ph\u1ea1m th\u01b0\u1ee3ng!<\/em>(7): D\u01b0\u1edbi m\u1eaft c\u00e1c kinh s\u01b0, kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eb1ng m\u1ed9t con ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i cho l\u00e0 m\u00ecnh c\u00f3 quy\u1ec1n tha t\u1ed9i. Nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 t\u1ef1 cho r\u1eb1ng m\u00ecnh c\u00f3 quy\u1ec1n c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa, v\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 ph\u1ea1m th\u01b0\u1ee3ng (x. <em>Lc<\/em> 7,49).<\/p>\n<p>C\u00f3 nhi\u1ec1u s\u1ea5m ng\u00f4n h\u1ee9a ban \u01a1n tha t\u1ed9i v\u00e0o th\u1eddi c\u00e1nh chung (x. <em>Hs<\/em> 14,5; <em>Mk<\/em> 7,18-19; <em>Gr<\/em> 31,34; <em>Ed<\/em> 16,63; 36,25t; <em>Is<\/em> 43,25; \u2026). Tuy nhi\u00ean, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed9t s\u1ea5m ng\u00f4n n\u00e0o g\u00e1n cho \u0110\u1ea5ng M\u00easia quy\u1ec1n n\u00e0y c\u1ea3. Qu\u1ea3 th\u1eadt, c\u00e1c B\u00e0i Ca v\u1ec1 Ng\u01b0\u1eddi T\u00f4i T\u1edb c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Ch\u00faa c\u00f3 cho th\u1ea5y m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng quan gi\u1eefa Ng\u01b0\u1eddi T\u00f4i T\u1edb v\u00e0 t\u1ed9i c\u1ee7a lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi: Ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd g\u00e1nh l\u1ea5y h\u00ecnh ph\u1ea1t do c\u00e1c t\u1ed9i \u1ea5y; Ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd \u0111\u1ec1n t\u1ea1 c\u00e1c t\u1ed9i n\u00e0y b\u1eb1ng c\u00e1i ch\u1ebft c\u1ee7a m\u00ecnh (<em>Is<\/em> 53). Nh\u01b0ng c\u00e1c B\u00e0i ca \u1ea5y kh\u00f4ng n\u00f3i r\u1eb1ng Ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 quy\u1ec1n tha t\u1ed9i.<\/p>\n<p>Th\u1eadt ra, \u0110\u1ee9c Gi\u00easu kh\u00f4ng d\u1ef1a tr\u00ean s\u1ea5m ng\u00f4n n\u00e0y m\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ea5m ng\u00f4n kh\u00e1c: s\u1ea5m ng\u00f4n <em>\u0110anien<\/em> n\u00f3i v\u1ec1 Con Ng\u01b0\u1eddi (<em>\u0110n<\/em> 7,13t). B\u1edfi v\u00ec theo <em>Mc<\/em>, ch\u00ednh l\u00e0 trong cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn t\u1ea1i Caph\u00e1cnaum (2,10), m\u00e0 l\u1ea7n \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0110\u1ee9c Gi\u00easu t\u1ef1 g\u1ecdi m\u00ecnh b\u1eb1ng danh hi\u1ec7u \u201cCon Ng\u01b0\u1eddi\u201d. \u0110\u00e2y l\u00e0 s\u1ea5m ng\u00f4n <em>\u0110anien<\/em>:<\/p>\n<p>\u201cC\u00f3 ai nh\u01b0\u00a0 m\u1ed9t Con Ng\u01b0\u1eddi \u0111ang ng\u1ef1 gi\u00e1 m\u00e2y tr\u1eddi m\u00e0 \u0111\u1ebfn. Ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfn l\u1ea1i g\u1ea7n b\u00ean \u0110\u1ea5ng L\u00e3o Th\u00e0nh v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1eabn \u0111\u01b0a t\u1edbi tr\u00ecnh di\u1ec7n. \u0110\u1ea5ng L\u00e3o Th\u00e0nh trao cho Ng\u01b0\u1eddi <em>quy\u1ec1n <\/em>(<em>exousia<\/em>) th\u1ed1ng tr\u1ecb, vinh quang v\u00e0 v\u01b0\u01a1ng v\u1ecb; mu\u00f4n ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c m\u1ecdi d\u00e2n t\u1ed9c, qu\u1ed1c gia v\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i ph\u1ee5ng s\u1ef1 Ng\u01b0\u1eddi. <em>Quy\u1ec1n <\/em>th\u1ed1ng tr\u1ecb c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi l\u00e0 <em>quy\u1ec1n <\/em>v\u0129nh c\u1eedu, kh\u00f4ng bao gi\u1edd mai m\u1ed9t; v\u01b0\u01a1ng qu\u1ed1c c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd ch\u1eb3ng h\u1ec1 suy vong\u201d (7,13-14).<\/p>\n<p>T\u1eeb ng\u1eef <em>quy\u1ec1n<\/em> \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng 3 l\u1ea7n trong hai c\u00e2u n\u00e0y: \u0111\u00e2y l\u00e0 t\u1eeb ch\u00eca kho\u00e1. Quy\u1ec1n m\u00e0 Con Ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadn l\u00e0 quy\u1ec1n th\u1ea9m ph\u00e1n c\u00e1nh chung (<em>\u0110n<\/em> 7,10).<\/p>\n<p>\u0110\u1ee9c Gi\u00easu tr\u00edch s\u1ea5m ng\u00f4n <em>\u0110anien<\/em> khi loan b\u00e1o r\u1eb1ng Ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd tr\u1edf l\u1ea1i v\u00e0o l\u00fac t\u1eadn th\u1ebf trong t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 th\u1ea9m ph\u00e1n (di\u1ec5n t\u1eeb v\u1ec1 \u0110\u1ec1n Th\u1edd b\u1ecb ph\u00e1: <em>Mc<\/em> 13,26 \/\/; tr\u01b0\u1edbc Th\u01b0\u1ee3ng H\u1ed9i \u0110\u1ed3ng: <em>Mc<\/em> 14,62). C\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1c kinh s\u01b0 \u1edf Caph\u00e1cnaum, c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean Th\u01b0\u1ee3ng H\u1ed9i \u0110\u1ed3ng s\u1ebd cho r\u1eb1ng l\u1eddi kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu l\u00e0 ph\u1ea1m th\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 k\u1ebft \u00e1n Ng\u01b0\u1eddi ph\u1ea3i ch\u1ebft: cu\u1ed9c chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u \u0111\u00e3 kh\u1edfi s\u1ef1 t\u1ea1i Caph\u00e1cnaum s\u1ebd k\u1ebft th\u00fac t\u1ea1i Th\u01b0\u1ee3ng H\u1ed9i \u0110\u1ed3ng.<\/p>\n<p><strong>4.- \u00dd ngh\u0129a c\u1ee7a b\u1ea3n v\u0103n<\/strong><\/p>\n<p><em>* M\u1edf (1-2)<\/em><\/p>\n<p>M\u1edf \u0111\u1ea7u ch\u01b0\u01a1ng 2, <em>Mc<\/em> l\u1ea1i cho th\u1ea5y \u0110\u1ee9c Gi\u00easu v\u1edbi ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng ri\u00eang v\u00e0 trong b\u1ed1i c\u1ea3nh sinh ho\u1ea1t c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi: \u201cNg\u01b0\u1eddi gi\u1ea3ng l\u1eddi cho h\u1ecd\u201d, c\u00f2n \u201cd\u00e2n ch\u00fang t\u1ee5 h\u1ecdp l\u1ea1i, \u0111\u00f4ng \u0111\u1ebfn n\u1ed7i trong nh\u00e0 ngo\u00e0i s\u00e2n ch\u1ee9a kh\u00f4ng h\u1ebft\u201d (c. 2). \u0110\u1ee9c Gi\u00easu rao gi\u1ea3ng Tin M\u1eebng cho d\u00e2n ch\u00fang, c\u00f2n d\u00e2n ch\u00fang th\u00ec say m\u00ea l\u1eafng nghe l\u1eddi Ng\u01b0\u1eddi gi\u1ea3ng day.<\/p>\n<p><em>* T\u01b0\u1eddng thu\u1eadt ph\u00e9p l\u1ea1 (3-5a.11-12)<\/em><\/p>\n<p>M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111au kh\u1ed5 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1edbi thi\u1ec7u v\u1edbi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu; ng\u01b0\u1eddi ta ch\u1edd \u0111\u1ee3i \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1eefa anh ta l\u00e0nh. \u1ede \u0111\u00e2y c\u00f3 nhi\u1ec1u chi ti\u1ebft l\u1ea1 l\u00f9ng. L\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o h\u00ecnh dung ra \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3nh m\u1ed9t nh\u00f3m tr\u00e8o l\u00ean x\u00e9 r\u00e1ch m\u00e1i m\u1ed9t ng\u00f4i nh\u00e0 trong khi c\u00f3 m\u1ed9t nh\u00f3m kh\u00e1c \u0111ang quy t\u1ee5 trong nh\u00e0? Ch\u00fang ta th\u1eed ngh\u0129 \u0111\u1ebfn ti\u1ebfng \u1ed3n v\u00e0 b\u1ee5i b\u1eb7m m\u00e0 xem! L\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 m\u1edf m\u1ed9t l\u1ed7 h\u1ed5ng \u0111\u00fang ngay n\u01a1i c\u00f3 \u0110\u1ee9c Gi\u00easu? Ch\u1eb3ng l\u1ebd h\u1ecd kh\u00f4ng ch\u1edd \u0111\u01b0\u1ee3c sao? T\u1ea1i sao l\u1ea1i \u0111i ph\u00e1 h\u1ecfng m\u00e1i nh\u00e0? T\u1ea1i sao l\u1ea1i k\u1ec3 v\u1edbi ch\u00fang ta l\u00e0 c\u00f3 b\u1ed1n ng\u01b0\u1eddi khi\u00eang? L\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o <em>Mc<\/em> (kh\u00f4ng c\u00f3 \u1edf \u0111\u00f3) bi\u1ebft nh\u1eefng g\u00ec c\u00e1c kinh s\u01b0 \u0111ang th\u1ea7m ngh\u0129? \u0110\u00e3 c\u00f3 khi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu t\u1eeb ch\u1ed1i coi b\u1ec7nh t\u1eadt l\u00e0 m\u1ed9t h\u00ecnh ph\u1ea1t d\u00e0nh cho t\u1ed9i (x. <em>Ga<\/em> 9,2-3), th\u1ebf m\u00e0 \u1edf \u0111\u00e2y Ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i tha t\u1ed9i cho ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 xin ch\u1eefa l\u00e0nh, tr\u01b0\u1edbc khi l\u00e0m ph\u00e9p l\u1ea1 (c. 5a.b). C\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi khi\u00eang l\u1eabn ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng n\u00f3i g\u00ec c\u1ea3, \u0111\u1ea5y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u l\u1ea1 l\u00f9ng sao?<\/p>\n<p>T\u1eeb t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m nh\u1eadn x\u00e9t n\u00e0y, r\u00f5 r\u00e0ng ch\u00fang ta kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c hi\u1ec3u theo m\u1eb7t ch\u1eef nh\u1eefng g\u00ec \u0111\u1ecdc \u0111\u01b0\u1ee3c \u1edf \u0111\u00e2y. \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 th\u1eadt s\u1ef1 ch\u1eefa l\u00e0nh m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t, nh\u01b0ng c\u00f3 nhi\u1ec1u y\u1ebfu t\u1ed1 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00eam v\u00e0o b\u1ea3n v\u0103n \u0111\u1ec3 gi\u00e1o hu\u1ea5n. Ch\u00fang ta kh\u00f4ng b\u1eadn t\u00e2m v\u1ec1 chu\u1ed7i c\u00e1c s\u1ef1 c\u1ed1, nh\u01b0ng ch\u1ec9 t\u1eadp trung ch\u00fa \u00fd v\u00e0o nh\u1eefng g\u00ec <em>Mc<\/em> mu\u1ed1n n\u00f3i v\u1edbi ch\u00fang ta, b\u1eb1ng ng\u00f4n ng\u1eef bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng. Ch\u00fang ta bi\u1ebft r\u1eb1ng Lu\u1eadt Do Th\u00e1i bu\u1ed9c lo\u1ea1i tr\u1eeb nh\u1eefng k\u1ebb t\u00e0n t\u1eadt kh\u1ecfi c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng con c\u00e1i Israel (x. <em>Lv<\/em> 21,18). Vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p \u0111i v\u00e0o nh\u00e0 trong \u0111\u00f3 c\u00e1c kinh s\u01b0 \u0111ang c\u00f3 m\u1eb7t g\u1ee3i nh\u1edb \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c anh ta b\u1ecb lo\u1ea1i tr\u1eeb kh\u1ecfi d\u00e2n Thi\u00ean Ch\u00faa. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi t\u1ed9i l\u1ed7i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ebfn v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f4ng ch\u00ednh, b\u1edfi v\u00ec ng\u01b0\u1eddi ta ngh\u0129 l\u00e0 ch\u00ednh Thi\u00ean Ch\u00faa c\u0169ng lo\u1ea1i tr\u1eeb h\u1ecd. Nh\u01b0 th\u1ebf, ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng cho ph\u1ea7n nh\u00e2n lo\u1ea1i s\u1ed1ng xa Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ea1t t\u1edbi \u01a1n c\u1ee9u \u0111\u1ed9. S\u1ef1 ch\u1eefa l\u00e0nh ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn t\u1eeb tr\u00ean cao, nh\u01b0 m\u1ed9t \u00e2n hu\u1ec7. Con s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi khi\u00eang c\u00f3 t\u00ednh bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng: s\u1ed1 4, trong Kinh Th\u00e1nh, c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 to\u00e0n th\u1ec3 th\u1ebf gi\u1edbi.<\/p>\n<p>T\u1ea1i sao ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ebfn v\u1edbi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu? B\u1edfi v\u00ec c\u00e1c th\u1ee7 l\u00e3nh t\u00f4n gi\u00e1o \u0111\u00e3 quy \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng nh\u1eefng k\u1ebb t\u1ed9i l\u1ed7i kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ebfn g\u1ea7n nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f4ng ch\u00ednh. Tr\u1edf ng\u1ea1i ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t qua b\u1eb1ng c\u00e1ch ph\u00e1 ng\u00f4i nh\u00e0 trong \u0111\u00f3 c\u00e1c kinh s\u01b0 \u0111ang c\u00f3 m\u1eb7t. Ngo\u00e0i ra c\u0169ng ch\u00ednh c\u00e1c kinh s\u01b0 d\u1ea1y r\u1eb1ng m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1eefa l\u00e0nh n\u1ebfu tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3 t\u1ed9i l\u1ed7i c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c tha.<\/p>\n<p>B\u00e0i t\u01b0\u1eddng thu\u1eadt \u0111\u00e3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng \u201ckhi th\u1ea5y h\u1ecd c\u00f3 l\u00f2ng tin nh\u01b0 v\u1eady\u201d, ngh\u0129a l\u00e0 kh\u00f4ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t m\u00e0 c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi khi\u00eang. L\u00f2ng tin c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi khi\u00eang c\u00f3 th\u1ec3 xin \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1eefa l\u00e0nh v\u1ec1 th\u1ec3 l\u00fd, nh\u01b0 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p l\u00f2ng tin c\u1ee7a m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi cha (x. 9,17-27); nh\u01b0ng \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t l\u00e0 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 anh \u0111\u01b0\u1ee3c tha t\u1ed9i. V\u00ec th\u1ebf, tuy b\u1ea3n v\u0103n kh\u00f4ng n\u00f3i ra minh nhi\u00ean, ta hi\u1ec3u l\u00e0 c\u00f3 \u00e1m ch\u1ec9 \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh n\u1eefa.<\/p>\n<p><em>*\u00a0 Tranh lu\u1eadn (5b-10) <\/em><\/p>\n<p>C\u00f3 nh\u1eefng t\u00e1c gi\u1ea3 cho r\u1eb1ng \u0111o\u1ea1n v\u0103n k\u1ec3 l\u1ea1i cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn n\u00e0y do Gi\u00e1o H\u1ed9i so\u1ea1n ra sau n\u00e0y, \u0111\u1ec3 n\u00eau b\u1eadt \u00fd ngh\u0129a s\u00e2u xa c\u1ee7a ph\u00e9p l\u1ea1. C\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u1ea1i ngh\u0129 r\u1eb1ng \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 th\u1eadt s\u1ef1 n\u00f3i nh\u1eefng l\u1eddi \u1ea5y tr\u01b0\u1edbc khi l\u00e0m ph\u00e9p l\u1ea1, n\u00ean \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 ph\u00e9p l\u1ea1 t\u00f9y thu\u1ed9c cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn. Nh\u01b0ng trong c\u1ea3 hai gi\u1ea3 thuy\u1ebft, \u201cm\u0169i nh\u1ecdn\u201d c\u1ee7a b\u00e0i v\u1eabn y nguy\u00ean: \u0110\u1ee9c Gi\u00easu <em>c\u00f3 quy\u1ec1n tha t\u1ed9i.<\/em> \u0110\u00e2y l\u00e0 \u0111i\u1ec1u m\u00e0 c\u00e1c kinh s\u01b0 kh\u00f4ng th\u1ec3 ch\u1ea5p nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c: \u201c\u00d4ng \u1ea5y n\u00f3i ph\u1ea1m th\u01b0\u1ee3ng! Ai c\u00f3 th\u1ec3 tha t\u1ed9i, ngo\u00e0i m\u1ed9t m\u00ecnh Thi\u00ean Ch\u00faa?\u201d. \u0110\u00e0ng kh\u00e1c, ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t l\u1ea1i kh\u00f4ng l\u00e0m m\u1ed9t vi\u1ec7c g\u00ec \u0111\u1ec3 x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi \u01a1n tha t\u1ed9i. \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111\u00e3 c\u00f4ng b\u1ed1 r\u1eb1ng Thi\u00ean Ch\u00faa l\u1ea5y s\u00e1ng ki\u1ebfn v\u00e0 ban \u01a1n tha t\u1ed9i cho con ng\u01b0\u1eddi m\u00e0 kh\u00f4ng \u0111\u00f2i h\u1ecfi \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n. Ch\u00ednh ph\u00e9p l\u1ea1 \u0111\u00e3 x\u1ea3y ra \u0111\u1ec3 ch\u1ee9ng th\u1ef1c nh\u1eefng l\u1eddi \u0110\u1ee9c Gi\u00easu n\u00f3i.<\/p>\n<p><em>+ K\u1ebft lu\u1eadn<\/em><\/p>\n<p>Trong khung c\u1ea3nh c\u1ee7a <em>TM II<\/em>, s\u1ef1 vi\u1ec7c \u0110\u1ee9c Gi\u00easu ch\u1eefa l\u00e0nh ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1i li\u1ec7t n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t kh\u00fac quanh. Con \u0111\u01b0\u1eddng \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111i \u0111\u00e3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 cu\u1ed9c Th\u01b0\u01a1ng Kh\u00f3. <em>Lc<\/em> c\u0169ng mu\u1ed1n cho th\u1ea5y \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng n\u00e0y ngay v\u00e0o \u0111\u1ea7u s\u1ee9 v\u1ee5 c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu (Nadar\u00e9t: <em>Lc<\/em> 4,28-30). C\u00f2n v\u1edbi t\u00e1c gi\u1ea3 <em>Mt<\/em>, ch\u00ednh n\u01a1i cu\u1ed9c th\u0103m vi\u1ebfng c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u1ea1o s\u0129, n\u01a1i cu\u1ed9c t\u00e0n s\u00e1t c\u00e1c h\u00e0i nhi\u1ec1u B\u00ealem, m\u00e0 ng\u00e0i \u0111\u00e3 th\u1ea5y ph\u00e1c ra c\u00e1c bi\u1ebfn c\u1ed1 N\u00fai S\u1ecd. Trong <em>Mc<\/em>, \u0111\u00e1p l\u1ea1i n\u0103m cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn \u1edf \u0111\u1ea7u s\u1ee9 v\u1ee5, l\u00e0 n\u0103m cu\u1ed9c tranh lu\u1eadn \u1edf cu\u1ed1i s\u1ee9 v\u1ee5 (2,1\u20133,6; 11,27\u201312,37): th\u1ec3 v\u0103n\u00a0 \u201c\u0111\u00f3ng khung\u201d.<\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1u \u0111\u00e3 l\u00e0m cho c\u00e1c kinh s\u01b0 v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Pharis\u00eau h\u1ebft s\u1ee9c kh\u00f3 ch\u1ecbu, c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu l\u1ea1i coi l\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 c\u1ed1t y\u1ebfu gi\u00fap tin v\u00e0o \u0110\u1ee9c Gi\u00easu. H\u1ecd \u0111\u00e3 th\u1ea5y n\u01a1i vi\u1ec7c tha t\u1ed9i c\u00f4ng tr\u00ecnh tuy\u1ec7t h\u1ea3o c\u1ee7a \u0110\u1ea5ng M\u00easia (x. <em>Cl<\/em> 1,14).<\/p>\n<p><strong>5.- G\u1ee3i \u00fd suy ni\u1ec7m<\/strong><\/p>\n<p>1. Do l\u1ed1i h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng t\u1ed9i l\u1ed7i, ch\u00fang ta t\u1eeb kh\u01b0\u1edbc v\u00e2ng ph\u1ee5c Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 thay v\u00ec quay v\u1ec1 v\u1edbi Ng\u00e0i, ch\u00fang ta quay v\u1ec1 v\u1edbi nh\u1eefng khuynh h\u01b0\u1edbng v\u00e0 d\u1ef1 ph\u00f3ng c\u1ee7a ch\u00fang ta. Do \u0111\u00f3, ch\u00fang ta ph\u00e1 h\u1ecfng t\u00ecnh hi\u1ec7p th\u00f4ng v\u1edbi Ng\u00e0i. Cu\u1ed1i c\u00f9ng, ch\u00fang ta t\u00e1ch kh\u1ecfi Ng\u00e0i v\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 giao h\u00f2a v\u1edbi Ng\u00e0i b\u1eb1ng s\u1ee9c ri\u00eang ch\u00fang ta \u0111\u01b0\u1ee3c. B\u1ecb t\u00e1ch ra kh\u1ecfi Thi\u00ean Ch\u00faa l\u00e0 \u0111i\u1ec1u h\u1ee5t h\u1eabng to l\u1edbn nh\u1ea5t c\u1ee7a lo\u00e0i ng\u01b0\u1eddi ch\u00fang ta. Nh\u01b0ng \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2y, \u0110\u1ee9c Gi\u00easu can thi\u1ec7p. L\u1eddi uy quy\u1ec1n c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi gi\u1ea3i tho\u00e1t con ng\u01b0\u1eddi kh\u1ecfi nh\u1eefng h\u1eadu qu\u1ea3 tai h\u1ea1i do d\u00f9ng t\u1ef1 do c\u00e1ch sai l\u1ea1c v\u00e0 ban cho con ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t<em> <\/em>\u0111\u1eddi s\u1ed1ng m\u1edbi nh\u1edd hi\u1ec7p th\u00f4ng v\u1edbi Thi\u00ean Ch\u00faa. \u0110\u1ee9c Gi\u00easu tha t\u1ed9i kh\u00f4ng ph\u1ea3i theo ki\u1ec3u l\u00e0 Ng\u01b0\u1eddi \u201cche ph\u1ee7\u201d c\u00e1c l\u1ed7i l\u1ea7m l\u1ea1i, y nh\u01b0 th\u1ec3 Ng\u01b0\u1eddi \u201ckh\u00f4ng th\u1ea5y\u201d c\u00e1c \u0111i\u1ec1u x\u1ea5u xa. Ng\u01b0\u1eddi \u201ctha th\u1ee9\u201d b\u1eb1ng c\u00e1ch bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i tr\u00e1i tim con ng\u01b0\u1eddi, ch\u1eefa con ng\u01b0\u1eddi kh\u1ecfi t\u1eadt nguy\u1ec1n lu\u00e2n l\u00fd v\u00e0 l\u00e0m cho con ng\u01b0\u1eddi n\u00ean t\u1ed1t. \u0110i\u1ec1u m\u00e0 b\u00e0i Tin M\u1eebng h\u00f4m nay mu\u1ed1n nh\u1ea5n m\u1ea1nh, \u0111\u00f3 l\u00e0: ho\u00e1n c\u1ea3i kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, m\u00e0 l\u00e0 m\u1ed9t \u00e2n hu\u1ec7 c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa.<\/p>\n<p>2. Trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng, ch\u1eafc ch\u1eafn ch\u00fang ta \u0111\u00e3 g\u1eb7p nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u201cb\u1ea1i li\u1ec7t\u201d (do b\u1ec7nh t\u1eadt, do t\u1eadt x\u1ea5u, do ho\u00e0n c\u1ea3nh x\u00e3 h\u1ed9i, do th\u00e0nh ki\u1ebfn \u2026). Ch\u00fang ta c\u00f3 ngh\u0129 r\u1eb1ng ch\u00fang ta c\u0169ng \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00faa Kit\u00f4 m\u1eddi g\u1ecdi tr\u1edf th\u00e0nh \u201ctay\u201d, \u201cch\u00e2n\u201d \u0111\u1ec3 gi\u00fap nh\u1eefng anh ch\u1ecb em \u0111ang b\u1ecb b\u1ebf t\u1eafc \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00f4i nh\u00e0, n\u01a1i \u0110\u1ee9c Gi\u00easu \u0111ang hi\u1ec7n di\u1ec7n, \u0111\u1ec3 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c \u01a1n gi\u1ea3i tho\u00e1t? Ch\u00fang ta c\u00f3 \u00fd th\u1ee9c r\u1eb1ng c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n ch\u00fang ta \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ee9c Kit\u00f4 giao ph\u00f3 nhi\u1ec7m v\u1ee5 v\u00e0 quy\u1ec1n l\u1ef1c c\u00f4ng b\u1ed1 \u01a1n c\u1ee9u \u0111\u1ed9 cho t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh t\u1eadt?<\/p>\n<p>3. Ch\u00fang ta c\u00f3 bi\u1ebft vui s\u01b0\u1edbng khi kh\u00e1m ph\u00e1 v\u00e0 hoan ngh\u00eanh ch\u00e2n l\u00fd, b\u1ea5t k\u1ec3 n\u00f3 t\u1eeb \u0111\u00e2u \u0111\u1ebfn ch\u0103ng, nh\u01b0 th\u00e1nh Phaol\u00f4 \u0111\u00e3 vi\u1ebft: \u201c\u0110\u1ee9c m\u1ebfn vui khi th\u1ea5y \u0111i\u1ec1u ch\u00e2n th\u1eadt\u201d (<em>1 Cr<\/em> 13,6)? Th\u1eadt ra, \u0111\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra ch\u00e2n l\u00fd t\u1ea1i b\u1ea5t c\u1ee9 n\u01a1i \u0111\u00e2u, n\u01a1i b\u1ea5t c\u1ee9 con ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o, c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 h\u1ea3o \u00fd tr\u01b0\u1edbc. C\u00e1c kinh s\u01b0 trong b\u00e0i Tin M\u1eebng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ea3o \u00fd tr\u01b0\u1edbc. Trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng, c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 t\u00e1i x\u00e2y d\u1ef1ng \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd, n\u1ebfu h\u1ecd c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi b\u1ea1n ch\u00e2n th\u1eadt s\u1eb5n s\u00e0ng d\u1eabn h\u1ecd \u0111\u1ebfn v\u1edbi \u0110\u1ee9c Kit\u00f4.<\/p>\n<p><strong><em>Lm PX V\u0169 Phan Long, ofm<\/em><\/strong><\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/kinhthanhvn.org\">http:\/\/kinhthanhvn.org<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>(M\u00e1cc\u00f4 2,1-12 \u2013 CN VII TN &#8211; B) Trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng, ch\u1eafc ch\u1eafn ch\u00fang ta \u0111\u00e3 g\u1eb7p nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u201cb\u1ea1i li\u1ec7t\u201d. H\u1eb3n l\u00e0 ch\u00fang ta c\u0169ng \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c Ch\u00faa Kit\u00f4 m\u1eddi g\u1ecdi tr\u1edf th\u00e0nh \u201ctay\u201d, \u201cch\u00e2n\u201d \u0111\u1ec3 gi\u00fap nh\u1eefng anh ch\u1ecb em \u0111ang b\u1ecb b\u1ebf t\u1eafc \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ebfn \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u00f4i nh\u00e0, n\u01a1i \u0110\u1ee9c &#8230; <span class=\"more\"><a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/d%e1%bb%a9c-giesu-tha-t%e1%bb%99i-va-ch%e1%bb%afa-lanh-ng%c6%b0%e1%bb%9di-b%e1%ba%a1i-li%e1%bb%87t\/\">[Read more&#8230;]<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,4],"tags":[],"class_list":{"0":"entry","1":"post","2":"publish","3":"author-tranquang","4":"post-5605","6":"format-standard","7":"category-suy-niem-loi-chua","8":"category-thanh-kinh"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5605","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5605"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5605\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5605"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5605"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.giaoly.org\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5605"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}